Depreme dayanıklı yapı üretiminde inşaat işçilerinin farkındalık düzeylerinin değerlendirilmesi

Türkiye, aktif deprem kuşağı üzerinde yer alan ve yapı güvenliğinin toplumsal düzeyde önem arz ettiği bir ülkedir. Bu tez çalışmasının amacı, depreme dayanıklı yapı üretim sürecinde işçilik kaynaklı yapı hasarlarının nedenlerini tespit etmek ve inşaat işçilerinin bu konudaki farkındalık düzeylerini belirlemektir. Çalışmanın temel hipotezi, işçilik uygulamalarındaki eksikliklerin bilgi yetersizliği veya ihmalden kaynaklandığı, bu durumun ise yapıların deprem performansını doğrudan etkilediğidir. Araştırmanın örneklemini, 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş merkezli depremler sonrası Malatya ve Kahramanmaraş bölgelerinde yapı üretiminde görev alan 293 beton, 275 demir, 267 kalıp işçisi olmak üzere toplam 835 katılımcı oluşturmaktadır. Veriler, yapı üretim süreçlerine ilişkin farkındalık düzeylerini ölçmeye yönelik yapılandırılmış anket aracılığıyla toplanmıştır. SPSS programı kullanılarak yapılan analizlerde, işçilerin büyük bir kısmının yapı üretim süreci için gerekli temel yapısal bilgiye sahip olmadığı, proje detaylarını yeterince anlayamadığı ve şantiye uygulamalarında kritik teknik bilgileri eksik veya hatalı kullandığı belirlenmiştir. Bulgular, işçilerin eğitim ve uygulama odaklı bilinçlendirme programlarına ihtiyaç duyduğunu ortaya koymuştur. Sonuç olarak, yapıların depreme dayanıklılığı yalnızca mühendislik hesaplamalarına değil, sahada görev alan işçilerin bilgi düzeyine de bağlıdır. Bu doğrultuda, sahadaki iş gücüne yönelik sürdürülebilir eğitim ve denetim politikaları geliştirilmesi önerilmektedir.