Derleme Sözlüğü'ndeki mekân adları

Tarih boyunca insanlar duygu, düşünce ve isteklerini bir başkasına aktarma ihtiyacı hissetmiştir. Dil; insanların kendi arasında anlaşmasını sağlayan, insanın ihtiyaçlarına cevap veren ve ırkını, tarihini, kültürünü, coğrafyasını, yaşayış şeklini yansıtan çok büyük bir yapıdır. Bu büyük yapıyı inceleyen bilim, dil bilimdir. Dil bilim, dilin genel ve özel niteliklerini araştıran, dilin sorunlarına yönelen, diller arasındaki ortaklıkları ve farklılıkları inceleyen, kendi içerisinde farklı dallara ayrılan ve birçok bilim dalıyla da ilişkili olan geniş bir alandır. Yer adları bilimi, yer adlarını inceleme konusu edinen bilim dalıdır. Dil bilimin en önemli alt kollarından biri olan yer adları bilimi, geçmişe ışık tutması ve dili birçok bilim dalıyla beraber incelemesi sebebiyle üzerinde en çok çalışılan dallardan biri haline gelmiştir. Yer adları kavramının yapılan çalışmalarda daha çok belirli bir yere verilen özel adlandırmaları kapsadığı görülmektedir; ancak eldeki çalışmada Derleme Sözlüğü'ndeki herhangi bir mekâna verilmiş olan ve özel ad kategorisinde değerlendirilmeyen halk adlandırmalarına yer verilmiştir. Çalışmada ağız araştırmaları konusunda yapılmış en büyük çalışmalardan biri olan "Türkiye'de Halk Ağzından Derleme Sözlüğü"ndeki mekân adları tespit edilmiştir. Tespit edilen mekân adları, birçok açıdan değerlendirilerek kendi içerisinde semantik sınıflamaya tabi tutulmuştur. Bu çalışma, halk ağzında kullanılan mekân adlarını detaylı bir şekilde açıklamayı ve Türkiye'deki yer adları bilimine katkı sağlamayı amaçlamaktadır.