Tıp fakültesi son sınıf öğrencilerinin hasta güvenliğini tehdit eden durumları dillendirme davranışlarının tanımlanması

İletişim problemleri, sağlık hizmeti sunumunda yaşanan tıbbi hatalara ve olumsuz olaylara önemli katkılar sunmaktadır. Dillendirme ya da konuşma, hastaların güvende olması, tıbbi hataların önlenmesi ve bakımın kalitesinin artması için güvenli bir ortam yaratılması konusunda hayati öneme sahiptir. Bu çalışmanın amacı, intörn doktorların hasta güvenliğini tehdit eden durumları konuşmaya yönelik yaklaşımlarını araştırmak ve konuşma kararlarını etkileyen faktörleri açıklamaktır. Nitel araştırma deseni kullanılan araştırmada amaçlı örnekleme yöntemlerinden yararlanılmış ve araştırmanın örneklemini 2017-2018 öğretim yılında Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde 6. Sınıfa kayıtlı dokuz intörn doktor oluşturmuştur. Veriler 2018 yılı Haziran ayında yarı yapılandırılmış görüşme sorularının kullanıldığı yüz yüze görüşmelerden elde edilmiştir. Verilerin analizinde tematik analiz kullanılmıştır. Araştırma sonuçları intörn doktorların çok fazla tıbbi hataya şahit oldukları ve en az bir kez konuşmaya çalıştıkları bulunmuştur. Bununla birlikte intern doktorların hasta güvenliğini tehdit eden durumları dillendirme konusunda isteksiz oldukları belirlenmiştir. Bireysel, ilişkisel, durumsal, karar verme ile ilgili, sonuç ile ilgili ve kültürel olmak üzere pek çok faktörün intörn doktorların hasta güvenliğini tehdit eden durumları dillendirmelerini engellediği bulunmuştur. Ayrıca intörn doktorların hasta güvenliğini tehdit eden durumları konuşmalarının en büyük motivatörlerinin hastaya ve hasta yakınına duyulan empati olduğu, intörnlerin konuşma yollarının karşılarındaki kişinin hiyerarşik konumdan etkilendiği, konuşma durumunda intörn doktorların birbirlerine karşı destekleyici ve minnettar, kıdemlilerin ise intern doktorlara karşı çoğunlukla baskılayıcı bazen de cezalandırıcı tepkilerde bulunduğu belirlenmiştir. Araştırma sonuçları doğrultusunda, tıbbi hata kayıtlarının iyileştirilmesine, hizmet içi eğitimlere, tıp fakültesi eğitimi programına ve güvenlik kültürünün geliştirilmesine yönelik önerilerde bulunulmuştur.