Sulamalı ve sulamasız koşullarda yulaf (Avena sativa L.) genotiplerinin tarımsal ve teknolojik özelliklerinin belirlenmesi

ÖZET Bu çalışma; Yozgat ekolojik koşullarında su uygulamasının altı yulaf (Avena sativa L.) genotipinin tarımsal ve teknolojik özelliklerine etkilerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Denemeler, Bozok Üniversitesi Tarımsal Uygulama ve Araştırma Merkezi Yozgat İstasyonunda 2016-2017 yetiştirme sezonunda yürütülmüş ve bölünmüş parseller deneme desenine göre, ana parsellere su uygulaması (sulamasız, sulamalı), alt parsellere genotipler (Checota, Yeniçeri, Kahraman, Hat-1, Hat-2, Hat-3) getirilerek üç tekrarlamalı olarak kurulmuştur. Çalışmada; bitki boyu, salkım uzunluğu, salkımda tane sayısı, tane verimi, biyolojik verim, hasat indeksi, kalburlanmış ürün, 1000 tane ağırlığı, hektolitre ağırlığı, ADF ve NDF değerleri, βeta glukan oranı, protein oranı, yağ oranı, kül oranı, nişasta oranı ve iç oranı belirlenmiştir. İncelenen özelliklerde genotiplerin bitki boyu 61.9 ile 81.1 cm, salkım uzunluğu 16.0 ile 19.4 cm, başakçık sayısı 23.2 ile 31.1 adet, salkımda tane sayısı 36.9 ile 56.4 adet, tane verimi 184.4 ile 349.7 kg/da, biyolojik verimi 763.7 ile 1160.0 kg/da, hasat indeksi % 23.2 ile 31.6, kalburlanmış ürün değeri % 66.6 ile 93.6, bin tane ağırlığı 25.0 ile 37.3 g, hektolitre ağırlığı 43.2 ile 49.6 kg, ADF değeri % 11.0 ile 16.4, NDF değeri % 29.5 ile 37.3, β-glukan oranı % 2.17 ile 3.40, protein oranı % 13.3 ile 14.8, yağ oranı % 4.8 ile 6.6, kül oranı % 2.7 ile 3.0, nişasta oranı % 42.5 ile 46.3 ve iç oranı % 65.4 ile 72.9 arasında değişmiştir. Sulu şartlarda dekara verim ortalama % 56 daha yüksek olmuştur. Verim değerleri yönünden çeşitler arasında önemli farklar tespit edilmiştir. En yüksek verim sırasıyla Hat-1 (349.7 kg/da), Hat-3 (320.7 kg/da ) ve Hat-2 (278.0 kg/da) genotiplerinden elde edilmiştir. En düşük tane verimi her iki uygulamada da Yeniçeri ve Checota çeşitlerinden elde edilmiştir.