Cevap yüzey yöntemi ile pıd kontrol parametrelerinin belirlenmesi

PID kontrol ediciler, endüstriyel alanda halen en çok kullanılan ve kontrol mühendisliğinde en çok araştırma ve uygulama alanı bulan sistemlerdir. PID kontrol edici sinyali, oransal, integral ve türevsel olarak adlandırılan üç terimin toplanması ile kontrol çıktısı oluşturulur. PID kontrol parametrelerinin ayarlanması için bazı deneysel yöntemler geliştirilmiştir. Bu yöntemler kontrolün olmadığı açık-hat sistemlere uygulanır ancak doğrusal olmayan, değişken parametreli ve kararsız sistemlerde bu yöntemler ile belirlenen parametreler etkili olmayabilir. Bu durumda optimal PID kontrol parametrelerinin belirlenmesi gereklidir. Bu tez kapsamında, Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Kimya Mühendisliği Bölümünde bulunan sıvı seviye kontrol deney sistemi kullanılmıştır. Basamak etki değişimi ile hazırlanan reaksiyon eğrisi üzerinden deney sistemine ait ölü zaman, zaman sabiti ve proses kazancı belirlenmiştir. Optimum PID kontrol parametrelerinin değerleri, Cevap Yüzey Yöntemi (CYY) ile belirlenmiştir. Kapalı çevrim PID kontrolörü ile MATLAB/Simulink'te tasarlanan sıvı seviye deney sistemi blok diyagramı kullanılarak simülasyon sonuçlarının sayısal değerleri belirlenmiştir. Bağımsız parametreler olarak Kp, τI, τD ve bunlara karşılık deney sonrası hesaplanan ISE ve IAE değerleri bağımlı değişkenler (yanıt) olarak seçilmiştir. Design Expert 7.0 programı deneme versiyonu tarafından önerilen deney listesindeki deneyler sırasıyla gerçekleştirilmiş ve deneylerden sonra hesaplanan IAE ve ISE değerleri programa işlenerek sonuçlar değerlendirilmiştir. Anahtar kelimeler: Cevap yüzey yöntemi, IAE, ISE, PID kontrol, sıvı seviye.