Revolution and hegemony: Civil society and the state in Tunisia (2010-2019)

Tunus'ta 2010 sonunda ortaya çıkan halk ayaklanması ülke ve bölge çapında siyasal ve toplumsal sonuçlar doğurmuştur. Ayaklanmalar diğer bölge ülkelerinde kaos, iç savaş ve askeri darbe ile sonuçlanırken, Tunus'ta 23 yıldır ülkeyi otoriter yöntemlerle yöneten Zeynel Abidin Bin Ali devrilmiş ve sonrasında demokratik seçimler gerçekleştirilerek yeni anayasa meclis tarafından kabul edilmiştir. Bu süreçte Tunus, demokratikleşme literatüründeki demokratik geçiş bağlamında tek başarılı ülke olarak görülmüştür. Tunus'un güçlü bir sivil topluma sahip olduğu ve bu sayede başarılı bir demokratikleşme süreci gerçekleştirebildiği değerlendirmesi yapılmıştır. Bu tez, bu değerlendirmeye karşı çıkarak Tunus'taki devrim sonrası süreci Gramsci'nin sivil toplum teorisiyle açıklamaktadır. Buna göre, sivil toplum devletin bir parçası olarak egemen sınıfın hegemonyası lehine rıza üreten ideolojik, entelektüel ve kültürel aygıtların toplamı olarak değerlendirilmektedir. Bu bağlamda tez, Bin Ali sonrası süreçte Tunus ulusal kimliğini ifade eden tunisianite düşüncesi ve Burgibacı modernleşme anlayışının devrimsel kopuşu engelleme ve bağımsızlıktan beri ülkeyi yöneten egemen sınıfın hegemonyasını sürdürme işlevi gördüğü savunulmaktadır. Anahtar Kelimeler: Devrim; Gramsci; Hegemonya; Sivil Toplum; Tunus