Dijital paranın geleceği: Kurumsalcı analiz

Çalışmada Türkçe yazında yapılan diğer çalışmalardan farklı olarak, paranın kökenine inip para olgusunun toplumsal arka planına ışık tutarak para ve değer kavramları irdelenmekte, bu kavramların dijital para olgusuna yansıması tartışılmakta ve merkez bankası dijital parasının geleceği hakkında çıkarımlarda bulunulmaktadır. Paranın evrimine dair bir kavramsal harita verilerek dijital paranın ayrımı gösterilmiş, dijital paraların teknik açıdan farkları vurgulanarak tanımlanmaya çalışılmıştır. Çalışmanın temel tezi ise paranın sosyolojik ve kurumsal niteliklerinin dikkate alınmasının gerekli ve daha doğru olacağıdır. Dijitalleşmenin toplumsal yapıda neden olduğu değişimler, yerel, ulusal ve uluslararası ölçekte dijital veya dijital topluluklarla yeni bir sosyolojinin ortaya çıkması dijital paraların kurumsal iktisat ve sosyoloji veya iktisadi sosyoloji yaklaşımıyla analizini gerekli kılmaktadır. Paranın sosyal bir kurum olma özelliği, alışılmış para fonksiyonlarının ötesinde sonuçlara sahiptir. Dijitalleşen bir toplumda paraların sembolik gücü geleneksel işlevler kadar önemli hale gelebilir, dijital topluluklar kendi dijital paralarını üretebilir ve bu eğilim geleneksel sistemlerde radikal dönüşümlere yol açabilir. Bu bakıştan hareketle birinci bölümde para teorileri incelenerek tezin ana soruları için teorik bir temel kurulmuştur. İkinci bölümde dijital paraların türleri ve özellikleri incelenmiştir. E-para, kripto para, I-para MBDP türleri özelliklerinin incelenmesi çalışmanın temel soru ve argümanlarına dayanak oluşturmaktadır. Üçüncü bölümde Python ve Stata ile Bitcoin hacimleri üzerinde kurumsalcı faktörlerin etkilerini görmek amacıyla analiz yapılmış ve sonuçlar kurumsalcı bakış açısıyla yorumlanmıştır.