Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi dersi öğretmenlerine göre seçmeli din derslerinin imkânları ve sorunları: İzmir örneği

Bu araştırmanın amacı, 2012 yılında 6287 sayılı kanunun yürürlüğe girmesi ile birlikte seçmeli derslere eklenen Kur' an- ı Kerim, Peygamberimizin Hayatı, Temel Dini Bilgiler (İslam I ve II) derslerinin imkânlarını, sorunlarını derslerin uygulayıcısı, öğreticisi konumunda bulunan, sahada aktif görev alan Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi öğretmenlerinin görüşleri doğrultusunda incelenmesidir. Veriler nitel araştırma yönteminde yapılandırılmış, böylelikle daha detaylı bilgi elde edilmesi sağlanmıştır. Araştırmamızda İzmir ili, Bayraklı, Buca, Gaziemir, Karabağlar, Karşıyaka, Menemen ve Ödemiş ilçelerinde Milli Eğitim Bakanlığına bağlı ortaokullarda görev yapan, seçmeli din derslerini okutan 25 gönüllü DKAB öğretmeni seçkisiz olarak belirlenmiştir. Araştırmada veriler, araştırmacı tarafından hazırlanan, açık uçlu sorulardan oluşan yarı yapılandırılmış görüşme formu ile toplanmıştır. Görüşmeler, öğretmenlerin görev yaptıkları okulları ziyaret ederek yüz yüze planlanmış olsa da küresel bir salgın haline gelen ve dünyayı etkileyen Covid-19 sebebiyle çevrim içi ortamlarda ve yarı yapılandırılmış form aracılığı ile sağlanmıştır. Yarı yapılandırılmış görüşme formları analiz edildiğinde araştırmada elde edilen bazı sonuçlar şu şekildedir: öğretmenler; seçmeli din dersinin amaçları gerçekleşirken, kazanımlarının ise kısmen gerçekleştiğini belirtmişlerdir. Katılımcılara derslerin uygulanma ve seçilme sürecinde karşılaşılan problemler sorulmuştur. Öğretmen, öğrenci, veli ve okul yönetiminden kaynaklı problemleri dile getirmişlerdir. Öğrencilerin derslere karşı ilgisiz ve isteksiz olduğu, dersleri zaman zaman kendi istekleri ile seçmediği; velilerin, öğrencileri desteklemediği, ders seçim sürecinde bazen baskı uyguladıkları ifade edilmiştir. Ders kitaplarının bazı öğretmenler tarafından beğenilirken, bazı öğretmenler tarafından geliştirilmeye ve etkinliklerin artırılmaya ihtiyacı olduğu vurgulanmıştır. Katılımcılardan seçmeli derslerin verimliliğine dair görüş belirtmeleri istenmiş, öğrencinin kendi isteği ile bu dersleri seçip katıldığı takdirde dersin verimli geçtiği tespit edilmiştir. Kur' an-ı Kerim dersine dair birkaç sorun tespit edilmiştir. Bunlar; sınıfların kalabalık olması, öğrenci seviyelerinin farklı olması ve bire bir ilgilenmek için yeterli vaktin bulunmaması, kitaplarda elif-ba cüzünün olmamasıdır. Son olarak katılımcı öğretmenlere seçmeli din dersleri için önerilerinin neler olduğu sorulmuştur. Anahtar Kelimeler: Seçmeli Din Dersleri, Seçmeli Dersler, Din Eğitimi