Diyabetik nöropatili bireylerde modifiye otago egzersizlerinin metabolik değişkenler, eklem pozisyon hissi, denge ve sağlıkla ilişkili fiziksel uygunluk parametrelerine etkisi

Çalışmamız diyabetik nöropatili bireylerde modifiye Otago egzersizlerinin metabolik değişkenler, eklem pozisyon hissi, denge ve sağlıkla ilişkili fiziksel uygunluk parametrelerine etkisini araştırmak amacıyla planlandı.Çalışmaya Tip 2 diyabet (T2D) tanısı almış 45-65 yaş aralığında 38 hasta dahil edildi. Hastalar rastgele Modifiye Otago Egzersiz Grubu (M-OEG:19) ve Kontrol Grubu (KG:19) olarak ayrıldı ve 8 hafta boyunca takip edildi. Tüm hastaların haftada 5 gün en az 30 dakika orta tempoda yürüyüş protokolünü uygulamaları istendi. Ayrıca M-OEG'ye yürüyüşe ilave haftada 2 gün 30-45 dakika modifiye Otago egzersizleri uygulandı. Metabolik değişkenler tam kan sayımı ile; ayak bileği ve diz eklemi eklem pozisyon hissi (EPH) değerlendirmeleri dijital inklinometre/gonyometre ile gerçekleştirildi. Denge için Süreli Kalk ve Yürü Testi (SKYT), Denge Hata Puanlama Sistemi (DHPS) ve Uluslararası Düşme Etkinliği Ölçeği; vücut kompozisyonu için biyoelektriksel impedans yöntemi (Tanita BC-730 analizörü), fonksiyonel egzersiz kapasitesi için 6 dakika yürüme testi (6DYT), esneklik için Otur-Uzan Testi (OUT), kas kuvveti ve endurans için 30 saniye Otur-Kalk Testi (30-OKT), algılanan efor şiddetini belirlemek için Borg Skalası kullanıldı. Tedavi sonrasında modifiye Otago egzersizlerinin nöropatik ağrı skorunda (p<0,001),metabolik değişkenlerde (HbA1c: p=0,001; trigliserit: p=0,003; kolesterol: p=0,037; HDL:p=0,040), ayak bileği EPH (sağ ayak bileği 10° DF: p=0,001; sol ayak bileği 10° DF: p=0,004;sağ ve sol ayak bileği 15° PF: p<0,001), denge (SKYT, toplam DHPS, düşme riski: p<0,001);vücut kompozisyonu (vücut ağırlığı: p=0,027), fonksiyonel egzersiz kapasitesi ile kas kuvveti ve endurans gelişiminde (p<0,001) sadece yürüyüş aktivitesine göre daha etkili olduğu görüldü. Nöropatik ağrı skorunda (p=0,025), metabolik değişkenlerin bazı parametrelerinde (HbA1c: p=0,002; trigliserit: p=0,025), sağ ayak bileği eklemi 10° DF (p=0,006) ve sol diz eklemi 30° diz fleksiyonu EPH (p=0,017) ile dengede (SKYT: p=0,003) KG'de de gelişme olduğu saptandı. Çalışmamızın sonuçları yürüyüşe ilave uygulanan modifiye Otago egzersizlerinin diyabetik nöropatili bireylerde metabolik değişkenler (HbA1c, HDL, kolesterol, trigliserit), ayak bileği eklem pozisyon hissi, denge, düşme riskini azaltma ile sağlıkla ilişkili fiziksel uygunluk parametrelerini (vücut ağırlığı, fonksiyonel egzersiz kapasitesi, kas kuvveti) geliştirmede etkili olduğunu gösterdi. Ekipman gerektirmeden ve bireye özgü tasarlanarak uygulanabilen modifiye Otago egzersizleri diyabetik bireylerde kanıta dayalı bir uygulama olarak koruyucu ve önleyici fizyoterapi ve rehabilitasyon hedeflerine ulaşılmasına katkı sağlayacaktır. Anahtar kelimeler: Denge, diyabet, fonksiyonel performans, otago egzersizi, propriyosepsiyon.