Doğu Akdeniz bölgesinde iki farklı anamateryalden oluşan toprak üzerinde yetişen Olea europaea L., Pinus brutia ten., Pistacia terebinthus L.'un bazı ekolojik özelliklerinin mevsimsel değişimlerinin karşılaştırmalı olarak incelenmesi

ÖZDOKTORA TEZİDOĞU AKDENİZ BÖLGESİNDE İKİ FARKLI ANAMATERYALDENOLUŞAN TOPRAK ÜZERİNDE YETİŞEN OLEA EUROPAEA L., PINUSBRUTIA TEN., PISTACIA TEREBINTHUS L.'UN BAZI EKOLOJİKÖZELLİKLERİNİN MEVSİMSEL DEĞİŞİMLERİNİNKARŞILAŞTIRMALI OLARAK İNCELENMESİHüsniye AKA SAĞLIKERÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİFEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜBİYOLOJİ ANABİLİM DALIDanışman : Prof. Dr. Cengiz DARICIYıl : 2005, Sayfa: 87Jüri : Prof. Dr. Cengiz DARICIProf. Dr. Zülküf KAYADoç. Dr. Sadık DİNÇERDoç. Dr. Hatice KORKMAZ GÜVENMEZYrd. Doç. Dr. Ayşe EVERESTBu çalışmada, Doğu Akdeniz Bölgesinde iki farklı anamateryalden (marn vekonglomera) oluşan toprak üzerinde yetişen Olea europaea L., Pinus brutia Ten. vePistacia terebinthus subsp. palaestina L.'nın yaprak, dal, ölüörtü ve topraklarının C,N, P ve K içerikleri, topraklarının C ve N mineralizasyonu ile humik ve fulvik asitiçeriklerinin zamana bağlı değişimleri karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Ölçülenözellikler üzerinde anamateryal, bitki, zaman etmenleri ve bunların etkileşimlerininistatistiksel açıdan değerlendirilmesi sonucunda (TUKEY, P<0.05) üçlüetkileşimlerden sadece toprak azotu önemli bulunmuş olup diğerleri anlamlıbulunmamıştır. Aynı zaman dilimi içerisinde bitkilerin yaprak, dal, ölüörtü ve toprakbesin elementi içerikleri sadece anamateryal farkına göre kıyaslandığında ise Olea'daanlamlı bir fark bulunmamışken, Pinus'un ölüörtü karbonu (Mart 2000); Pistacia'nınise yaprak azotu (Haziran 2000), fosforu (Eylül 1999) ve potasyumu (Eylül 1999 ve2000) ile dal fosforu (Mart 2000) ve toprak karbonu (Eylül 1999 ve 2000) ile azotu(Eylül 1999, Mart 2000 ve Eylül 2000) anlamlı farklar yaratmıştır. Tüm bufarklılıklar öncelikle bitki türlerinin farklı olması ile ilişkili olarak bitkilerinvejetasyon periyotlarının, metabolik işlevlerinin ve ekolojik isteklerinin farklı olmasıile alakalıdır. Toprakların karbon mineralleşme oranları ile FA/OM (FulvikAsit/Organik Madde) oranları anamateryal farklılığına göre sadece Pinus'ta anlamlıiken bu farklılığın diğer bitkiler için karakteristik olmadığı gözlenmiştir.Anahtar Kelimeler: Makro Besin Elementleri, Marn, Konglomera, MikrobiyalFaaliyet, Humin Maddeleri