Doğu Anadolu'da salep orkideleri ve salep kültürü

Orchidaceae familyası çiçekli bitkilerin en geniş familyalarından biridir. Dünya üzerinde 21.000- 26.000 türü olan orkideler ülkemizde doğal olarak yetişmektedir. Ülkemizde ise 191 taksonu bulunmaktadır. Salep orkidelerinin yumruları, yiyecek- içecek, bitkisel ilaç (drog) olarak kullanılmaktadır. Orchis, Ophrys, Anacamptis, Himantoglossum, Comperia, Serapias, Platanthera, Dactylorhiza, gibi orkidelerin yumruları salep ve dondurma yapımında kullanılmaktadır. Yapılan araştırmada Van-Gevaş, Bitlis-Tatvan, Hakkâri-Şemdinli, Siirt-Pervari ve Diyarbakır yörelerinde 2015-2017 yılları arasında 82 katılımcı ve 40 anket sorusuyla araştırmanın ana amacını oluşturan soruların cevapları bulunmaya çalışılmıştır. Doğu Anadolu Bölgesi (Van, Bitlis, Hakkâri, Muş) ve Siirt ilinde ankete katılan katılımcıların büyük bir kısmı koruma kullanım dengesinin oluşturulması gerektiğini ve diğer kısmı ise kontrolsüz toplama işleminin sona erdirilmesinde ekonomik sebeplerin bulunduğunu belirtmişlerdir. Anahtar kelimeler: Salep, Salep Orkidesi, Van, Bitlis, Hakkâri, Siirt, Diyarbakır.