Doğu Karadeniz kıyısal alanının ağır metal kirliliğinin tespiti ve akdeniz midyesinin (Mytilus galloprovincialis) cu tutma (adsorbsiyon) kapasitesinin araştırılması

Bu çalışmada, Doğu Karadeniz Bölgesi Denizel Ortamının Metal Kirliliğinin Tespiti yapılmış ve Akdeniz midyesi (Mytilus galloprovincialis) türünün bakır (Cu) tutma (adsorbsiyon) kapasiteleri ortaya konmuştur. Doğu Karadeniz Bölgesi'nde Artvin, Rize, Trabzon ve Giresun illerinin kıyıları boyunca 12 istasyondan deniz suyu, sediment ve Akdeniz midyesi örnekleri mevsimsel [yaz (Temmuz), kış (Şubat), sonbahar (Kasım) ve ilkbahar (Mayıs)] olarak toplanmıştır. Örneklerin metal konsantrasyon değerleri EDXRF spektrometresi (Epsilon5, PANalytical, Almelo, the Netherlands) ile belirlenmiştir. Yapılan metal konsantrasyon analizlerinden tüm örneklerde Mn, Fe, Ni, Cu, Zn, As ve Pb element konsantrasyonları belirlenmeye çalışılmıştır. Deniz suyu, midye yumuşak doku ve sediment örneklerinde tespit edilen metal konsantrasyon değerlerinin daha önce yapılmış olan çalışmalardan genel olarak yüksek olduğu bulunmuştur. Diğer yandan, farklı boy midye yumuşak doku örneklerinde metal konsantrasyonları arasında istatistiksel olarak önemli bir fark gözlenmemiştir (p>0,05). Metal tutma kapasitesi deneylerinde Cu'ın sudaki konsantrasyon artışına paralel olarak Akdeniz midyesi (Mytilus galloprovincialis) yumuşak doku örneklerinde de artış tespit edilmiştir. Buna ilaveten, Akdeniz midyesi yumuşak doku örneklerinde ölçülen ağır metal konsantrasyon sonuçlarından tüketime bağlı olarak insan tarafından tahmini günlük metal alım değerleri (TGA) hesaplanmıştır. Tahmin edilen günlük alım değerlerinin JECFA tarafından tavsiye edilen limit değerlerinden düşük olduğu tespit edilmiştir. Elde edilen konsantrasyon değerlerine ve faktör bileşen analizine göre (PCA), araştırılan alanlarda kirliliğin antropojenik yani insan faaliyetlerinden kaynaklandığı söylenebilir. Sonuçlar insan sağlığı açısından bu bölgede midye tüketimi ile ilgili sağlık riski olmadığını göstermiştir.