Dokuz Eylül Üniversite Hastanesi'nde çalışan araştırma görevlilerinin iyilik halinin değerlendirilmesi

Giriş ve Amaç: Sağlık; yalnızca hastalığın bulunmayışı değil, fiziksel, ruhsal ve sosyal olarak tam bir iyilik hali olarak tanımlanmıştır. İyilik hali ise fiziksel ve psikolojik esenliği geliştirmeyi sürdürmek için bir yaşam sürecidir. Tıpta uzmanlık eğitimi birçok stres faktörü ile hekimin kariyerinde zorlu bir dönemdir ve bu süreç içerisinde yer alan hekimlerin kendi sağlıklarını ve iyiliklerini ihmal ettikleri düşünülmektedir. Bu çalışmada tıpta uzmanlık öğrencilerinin iyilik halini ve etkileyen faktörleri değerlendirmeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya Dokuz Eylül Üniversite Hastanesi'nde çalışan tıpta uzmanlık eğitimi alan tüm araştırma görevlilerinin alınması planlandı. Araştırma görevlilerinin sayı, isim ve birimlerine Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Dekanlığı aracılığıyla ulaşıldı. Hekimlere; iyilik halinin değerlendirilmesinde kullanılan mesleki, fiziksel, finansal ve psiko-sosyal bileşenler hakkında yüz yüze görüşme yöntemiyle anket uygulandı. Hekimlerin iyilik halini etkileyebilecek faktörler analiz edildi. Bulgular: Toplam 553 araştırma görevlisinin 475'i (%85.8) çalışmaya katıldı. Çalışmaya katılan hekimler kendi iyilik halini %35.2 iyi, %49.2 orta, %15.6 kötü olarak tanımladılar. Bekâr hekimler, acil tıp ve cerrahi bölümlerde çalışanlar, eğitim süresi 25 ay'ın üzerinde olanlar, daha fazla nöbet tutanlar iyilik halinin daha kötü olduğunu bildirdi (sırasıyla; p=0.026, p<0.001, p=0.030, p<0.001). Çalıştığı bölümden memnun olan araştırma görevlileri çoğunluktaydı (%83). Hekimlerin %48'inin istifa etmeyi düşündüğü bulundu. %61'inin iş yerinde, %84'ünün iş dışında mutlu olduğu bulundu. Düzensiz beslenenlerin oranı %71 iken, %28'inin düzenli egzersiz yaptığı öğrenildi. Katılımcıların %45'i asistanlığa bağlı sağlık problemi yaşadığını düşünüyordu. Hekimlerin %34'ü sigara, %65'i alkol, %18'i madde kullandığını veya denediğini bildirdi. Hekimlerin %69'u tükenmişlik yaşadığını ifade etti. %10'unda özkıyım düşüncesi ve %2'sinde özkıyım girişimi olduğu öğrenildi. İyilik halini kötü olarak tanımlayan hekimlerde; öz kıyım düşüncesi, öz kıyım girişimi, psikiyatrik sorun yaşama, profesyonel destek alma, fiziksel ve sözel şiddete uğrama, yıldırmaya uğradığını düşünme, tükenmişlik yaşadığını düşünme daha fazlaydı (p<0.001). Sonuç: Tıpta uzmanlık eğitimi alan hekimlerin sadece üçte biri iyilik halini iyi olarak tanımlamaktadır. Bekâr hekimler, acil tıp ve cerrahi bölümlerde çalışanlar, eğitim süresi 25 ay'ın üzerinde olanlar, fazla nöbet tutanlar, beslenme alışkanlığı düzensiz olanlar, egzersiz yapmayanlar, hobisi olmayanlar, psikiyatrik problemleri olanlar, şiddete uğrayanlar, yıldırma ve tükenmişlik yaşadığını düşünen hekimler iyilik halini kötü olarak bildirdiler. Anahtar kelimeler: Araştırma görevlisi, Tıpta uzmanlık öğrencisi, Tıpta uzmanlık eğitimi, iyilik hali, wellness, well-being, birey sağlığı, anket