Dokuz Eylül Üniversitesi Hastanesi'nde 2013-2017 yılları arasında serum ürik asit düzeyi ile prediyabet ve diyabet ilişkisinin araştırılması

Amaç: Dünyada her 11 yetişkinden 1'inde diabetes mellitus tanısı vardır, bu hastaların %90'nı tip 2 diyabetes mellitusdur. Diyabetes mellitus majör ölüm sebepleri arasında 9.'dur. Prediyabet T2DM gelişimi için artmış risk taşıyan glukoz homeostazının geri dönüşümlü bozulma halidir. Hem normal bireyler, hem de prediyabetlerde ürik asit yüksekliğinin T2DM gelişimi için risk faktörü olduğu düşünülmektedir. Bu çalışmanın amacı Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Endokrinoloji ve Metabolizma Bilim Dalında yeni tanı alan T2DM'li ve prediyabetik hastalardaki ürik asit düzeylerine bakmak ve bu değeri, HbA1c düzeyi, lipid profili, yaş, cinsiyet, vücut kitle indeksi, böbrek fonksiyon testleri ile kıyaslayarak bunlarla arasında bir ilişkinin var olup olmadığını göstermektir. Hastalar ve yöntem: Ocak 2013-aralık 2017 arasında yeni T2DM ve prediyabet tanısı alan ve tanı anında ürik asit düzeyi bakılan hastalar çalışmaya alınmıştır ve onların verileri retrospektif olarak incelenmiştir. Bulgular: Çalışma Ocak 2013-Aralık 2017 tarihleri arasında Dokuz Eylül Tıp Fakültesi Endokrinoloji ve Metabolizma Bilim Dalına başvuran 1009 hasta arasında yapılmıştır. Hastaların yaşları 18-87 arasında değişmekte idi. Bu hastalardan 295'i hiçbir glukoz metabolizma bozukluğu olmayan kontrol grubuna, 479'u prediyabetik gruba, 235'i diyabet grubuna dahil edilmiştir. Grupların yaş ortalaması kontrol grubunda 43.19 ± 13.41, prediyabetik ve diyabetik gruplarda ise sırasıyla 53.57 ± 13.22 ve 54.89 ± 12.26 yaş idi. Hastalardan 700'ü kadın, 309'u erkekti. Ürik asit düzeyleri hem prediyabetik, hem de diyabetik grupta kontrol grubuna göre yüksek saptanmıştır. Ortalama ürik asit düzeyi kontrol grubunda 4.97 ± 1.27 mg/dl iken prediyabetik grupta 5.70 ± 1.45 mg/dl, diyabet grubunda ise 5.47 ± 1.52 mg/dl idi. Kontrol grubuna kıyaslandığında, ürik asit düzeyiyle hem prediyabet, hem de diyabet gelişimi arasında ilişki saptanmıştır. Odd ratio sırasıyla 1.728, 1.188 idi . (p değeri sırasıyla <0.001 ve 0.016.) Prediyabet gelişme riski ürik asit 4,3-5,3 mg/dl arasında olanlarda 1,84 kat, 5,3-6,4 mg/dl arasında olanlarda 2,74 kat, 6,4-10,6 mg/dl arasında olanlarda 5,65 kat artmış saptanmıştır. Diyabet gelişimiyle ise sadece ürik asit düzeyi 6,4-10,6 mg/dl olan hastalarda anlamlı sonuçlar elde edilmiştir. Ürik asit düzeyi 6,4-10,6 mg/dl arasında olanlarda diyabet gelişim 2,035 kat artmıştır. Sonuç: Dünya çapında erken hastalık ve ölümün önde giden sebeplerinden olan DM ve diyabetes mellituslu hasta sayı giderek artmaktadır. Hastalığın gelişmesinde rol oynayan fizyopatolojik mekanizmaların araştırılması hastalığın önlenmesi ve tedavisinin düzenlenmesi için çok önemlidir. Bu yüzden biz de DM gelişiminde rolü olduğu düşünülen ürik asitle DM ilişkisini araştırmağı amaçladık. Çalışma sonucunda ürik asitin hem prediyabet, hem de yeterince yükselince, diyabet gelişiminde rolü olduğunu saptadık. Ürik asit düzeyi yüksek saptanan bir hastada gut, böbrek hastalığı, aterosklerotik kalp ve damar hastalığı riski ile birlikte glukoz metabolizma bozukluğu olabilmesi de beklenmektedir. Anahtar sözcükler: ürik asit, prediyabet, diyabet, hiperürisemi