Drama yönteminin yurt dışında yaşayan Türk çocuklarının dinleme becerilerine etkisi

Ana dili insanoğlunun ilk deneyimidir ve bu deneyimin ilk süreci dinleme ile başlar. Çalışmanın temel amacı, drama yönteminin Almanya'da yaşayan Türk çocuklarının dinleme becerileri üzerindeki etkisini incelemektir. Karma yaklaşımda ve açıklayıcı sıralı desende gerçekleştirilen bu çalışmada nicel ve nitel olmak üzere iki farklı boyutta ele alınan araştırmanın alt amaçları, araştırma soruları ve hipotezlerle belirlenmiştir. Araştırmacı tarafından geliştirilen başarı testi ve yurt dışında yaşayan Türk çocuklarının ana dillerine yönelik tutum ölçeği kullanılarak öğrencilerin aldıkları ön-test, son-test ve kalıcılık testi puanları bu çalışmanın nicel boyutuna veri oluşturmaktadır. Nitel boyuta yarı yapılandırılmış görüşme formu ve her oturum sonunda kullanılan öğrenci günlükleri veri oluşturmaktadır. Çalışmada nitel verilerin nicel verileri destekleme durumları gözlenmiştir. Çalışma, Almanya'nın Stuttgart bölgesinde öğrenim gören, Türkçe ve Türk Kültürü dersine katılan öğrenciler ile ve 2022-2023 Eğitim-Öğretim yılında 8 haftalık uygulama süresi ile sınırlandırılmıştır. Almanya'nın Baden Württemberg eyaletine bağlı Zollernalbkreis bölgesinde Türkçe ve Türk Kültürü derslerine katılan 5. seviyedeki öğrenciler ile gerçekleştirilmiştir. Yurt dışında yaşayan Türk öğrencileri evreni oluştururken örneklemi Zollernalbkreis bölgesindeki Tailfingen ve Hechingen Türkçe ve Türk Kültürü dersine katılan 5. seviye öğrenciler oluşturmaktadır. Drama dersinin uygulandığı deney grubunda öntest-sontest uygulamasında, drama uygulaması, başarıyı ve genel tutumu yükseltmiş; ancak tutum ölçeğindeki Türkçe dersi, konuşma-yazma ve dinleme okuma alt boyutlarına etki etmemiştir. Kontrol grubuna ait başarı testi ve tutum ölçeği alt boyutlarının öntest ve sontest ortalamaları arasında anlamlı düzeyde fark olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Deney grubunda başarı testi ve tutum ölçeğinin Türkçe dersi ile dinleme-okuma alt boyutlarında sontest ile kalıcılık uygulaması arasındaki fark manidar düzeydedir. Nitel veriler incelendiğinde elde edilen kod ve kategorilerde drama uygulamasının; öğrencilerin olumlu tutum oluşturmalarına, dinleme becerisini ve diğer dil becerilerini etkilemesine, iletişim ve etkileşimi arttırmasına, öğrenme ve anlama faaliyetlerini olumlu etkilemesine katkı sağladığı görülmektedir. Anahtar Kelimeler: Dinleme Becerisi, Drama, Yurt dışı Türk çocukları, Ana dili tutumu