Dışa açılma sürecinde Türk sanayiinin koruma yapısının analizi

"Dışa Açılma Sürecinde Türk Sanayiinin Koruma Yapısnın Analizi" konulu çalışmamızın temel amacı, dışa açılma ve liberalleşme çabalarına paralel olarak daha liberal dış ticaret politikalarının izlendiği 1980 sonrası dönemde, Türk imalat sanayiinin koruma yapısı ve gelişiminin belirlenmesi ve değerlendirilmesidir. Çalışma dört bölümden oluşmaktadır. İlk iki bölüm konunun teorik tartışmasına, son iki bölüm de Türkiye deneyimine tahsis edilmiştir. Birinci bölüm, korumanın anlamı ve ölçülmesi ve dış ticaret teorisinin gelişiminde korumacı ve liberal yaklaşımların yeri konusunda açıklamaları içermektedir. İkinci bölümde, koruyucu dış ticaret politikalarının araçları, etkileri ve amaçlan teorik çerçevede tartışılmıştır. Üçüncü bölümde, 1980 öncesi ve sonrası dönemler itibariyle Türkiye'nin dış ticaret politikalarındaki temel dönüşümler sunulduktan sonra, içe-dönük ithal ikamesi politikalarının uygulandığı 1980 öncesi dönemde sanayinin koruma yapısı incelenmiştir. Dördüncü bölümde, 1980 sonrası dönem için Türk imalat sanayiindeki nominal ve efektif koruma oranlan hesaplanmış ve bu dönemde benimsenen dışa-açık, ihracatı teşvike yönelik sanayileşme stratejisinin etkileri analiz edilmiştir. Çalışmamızın bulgulan, daha liberal ticaret ve döviz kuru politikaları izlenmesinin bir sonucu olarak, 1980'li yılların başlarından itibaren Türk imalat sanayiinde gerek nominal gerekse efektif koruma oranlarının önemli ölçüde aşağıya çekildiğini göstermektedir. Türkiye'de koruma oranlarının düşmesinde, Avrupa Birliği ile gümrük birliğinin tamamlanması yönündeki çabalar da önemli bir rol oynamıştır. Türk üreticilerin yabancı üreticilerle böylesi düşük koruma oranları altında rekabet edebilmeleri gerektiği gerçeği dikkate alındığında, Türk sanayilerinin Gümrük Birliği ve GATT kurallarına uygun araçlarla desteklenmesi önerilebilecektir. Bu çerçevede öncelik özellikle üretimde verimlilik ve kaliteyi yükseltecek yatırımların teşvikine verilmelidir.