Ebelikte savunuculuk ölçeğinin geliştirilmesi

Amaç: Bu çalışmanın amacı, ebelikte savunuculuk ölçeğinin geliştirilmesidir. Gereç ve Yöntem: Bu metodolojik çalışma, Şubat-Aralık 2024 tarihleri arasında, sağlık kurumlarında ebelik hizmetlerinin sunulduğu birimlerde çalışan ve araştırmaya katılmayı kabul eden 260 ebe ile yürütülmüştür. Veriler, Bireysel Tanıtım Formu ve Ebelikte Savunuculuk Ölçeği Taslağı kullanılarak Google Forms aracılığıyla çevrim içi toplanmıştır. Geçerlik analizi kapsamında kapsam geçerlik indeksi, yapı geçerliliği (açıklayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi) ve madde analizi uygulanmıştır. Güvenirlik Cronbach alfa katsayısı, madde toplam puan korelasyonu ve yarı yarıya güvenirlik yöntemleri ile değerlendirilmiştir. Örneklem büyüklüğünün faktör analizine uygunluğu Kaiser-Meyer-Olkin (KMO) testi ile, maddeler arasındaki korelasyon düzeyi ise Bartlett küresellik testi ile belirlenmiştir. Veriler, SPSS 25.0 ve DataBeeg 1.0 programları ile analiz edilmiş; tanımlayıcı istatistikler olarak frekans, yüzde, ortalama ve standart sapma kullanılmıştır. Araştırmanın yürütülmesi için Manisa Celal Bayar Üniversitesi Tıp Fakültesi Sağlık Bilimleri Etik Kurulundan 17.01.2024 tarihli 20.478.486/2213 sayılı karar ile etik onam alınmıştır Bulgular: ICM Ebeler İçin Savunuculuk Araç Kiti ve ilgili literatür doğrultusunda 27 maddelik başlangıç madde havuzu oluşturulmuştur. Uzman değerlendirmeleri sonucunda Kapsam Geçerlilik İndeksi (KGI) 0.96 olarak bulunmuştur. Kaiser-Meyer-Olkin (KMO) testi değeri 0.912 olup, örneklem büyüklüğünün faktör analizi için yeterli olduğu belirlenmiştir. Bartlett Küresellik Testi, verilerin faktör analizi için uygun olduğunu göstermiştir. Açıklayıcı Faktör Analizi (AFA) sonucunda düşük faktör yükleri nedeniyle dört madde ölçekten çıkarılmış ve ölçek 22 maddeye indirgenmiştir. Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA), ölçeğin beş faktörlü yapısını desteklemiş ve model uyum indeksleri kabul edilebilir düzeyde bulunmuştur (CMIN/DF = 2.240, RMSEA = 0.069, CFI = 0.897, SRMR = 0.060). Ölçeğin Cronbach Alfa değeri 0.912'dir. Katılımcıların %61.9'unun 34 yaş ve altında, %71.2'sinin lisans mezunu olduğu belirlenmiştir. Sonuç: Ebelikte Savunuculuk Ölçeği, 22 madde ve 5 alt boyuttan oluşan, ebelerin savunuculuk düzeylerini değerlendirmeye yönelik geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracıdır. Anahtar kelimeler: Savunuculuk, Ebelikte Savunuculuk, Ebelik, Ölçek geliştirme