Edinilmiş mallara katılma rejiminde eşlerin yasal alım hakkı

ÖZETTezli Yüksek Lisans TeziEdinilmiş Mallara Katılma Rejiminde Eşlerin Yasal Alım HakkıAli Haydar YAĞCIOĞLUDokuz Eylül ÜniversitesiSosyal Bilimleri EnstitüsüÖzel Hukuk Anabilim DalıYüksek Lisans ProgramıYeni Medenû Kanun ile getirilmiş olan müesseselerden biri olan eşlerinyasal alım hakkı, mal rejiminin tasfiyesi veya mirasın paylaşılması aşamasındaileri sürülebilen bir haktır. Bu hakkı ileri sürmeye yetkili olan eş; yani üstünyararı olan eş ya da sağ kalan eş, bu hak sayesinde belirli malvarlığı değerleriüzerinde birtakım ayni haklar elde edebilmektedir. Aile Hukuku'nda yaşanangelişmelerin ve reform hareketlerinin, Medenû Kanun'a eşleri koruyucunitelikteki yansıması sayılabilecek bu hak, iki tür mal grubunu konuedinmektedir:Birinci grup mallar, eşlerin paylı mülkiyetinde olan mallardır. Bu mallarüzerinde üstün yararı olan eş, diğer eşin payın karşılığını ödemek kaydıyla,paylı malın bölünmeden kendisine verilmesini isteyebilmektedir. Paylı mallarınbölünmeden üstün yararı olan eşe bırakılması sayesinde, hem bu mallarıneşler için taşıdığı özel önem dikkate alınmış olmakta, hem de çıkabileceksakıncalar önceden önlenebilmektedir.kinci grup mallar ise, aile konutu ve ev eşyalarıdır. Mal rejiminin ölümsebebi ile tasfiye edilmesinde veya mirasın paylaşılmasında, sağ kalan eş, bumallar üzerinde birtakım hakların tesis edilebilmesini talep edebilmektedir. Buhaklar, aile konutu üzerinde intifa, oturma ya da mülkiyet, ev eşyası üzerindeise mülkiyet olabilmektedir. Sağ kalan eş lehine bu hakların tesis edilmesi ilebirlikte, sağ kalan eş, eski yaşam seviyesini en az değişikle devamettirebilmekte, böylece yasakoyucunun eşleri koruma amacı gerçekleşmişolmaktadır.