İlköğretim düzeyindeki üstün zekâlı öğrencilerin Türkiye'deki eğitimi: Politika analizi ve program değerlendirmesi

Bu çalışma, Türkiye'de ilköğretim düzeyindeki üstün zekâlı öğrencilerin eğitimiyle ilgili iki önemli konuyu araştırmaktadır. Araştırmanın amaçlarından birincisi bu öğrencilerin eğitimi ile alakalı mevcut politikaları incelemektir. Çalışmanın ikinci amacı ise ilköğretim düzeyinde üstün zekâlı öğrencilere yönelik eğitim programlarını değerlendirmek ve bu programların öğrencilerin gereksinimlerini ne ölçüde karşıladığını incelemektir.Birinci amaca yönelik olarak ilk kısımda, politika dokümanları içerik analizi kullanılarak incelenmiştir. İkinci amaç doğrultusunda ise üç ilköğretim okulunda vaka çalışması yapılmıştır. Üstün zekâlı öğrencilere yönelik eğitim programları olan iki özel ve bir devlet okulu bu kapsamda seçilmiştir. Sınıf Gözlemleme Ölçeği kullanılarak sınıf içi veri toplanması sağlanmış, ayrıca okul yöneticisi ve öğretmenlerle röportaj yapılmıştır.Araştırmanın sonuçları, Türkiye'de üstün zekâlı öğrenciler ve onların eğitimi ile ilgili çok az sayıda doküman bulgusunun mevcut olduğunu, ayrıca bu öğrencilerin tanımlanması, yerleştirilmesi, yönlendirilmesi ve nitelikli öğretmen ve personel eğitimi ile ilgili kapsamlı politikanın eksik olduğunu ortaya çıkarmıştır.Program değerlendirmesi kapsamında toplanan veriler, üstün zekâlı öğrencilere yönelik eğitim veren devlet ve özel okullardaki programların güçlü ve zayıf yönleriyle ilgili önemli sonuçlar ortaya çıkarmıştır. Programların bazı güçlü yanlarıyla beraber, bu kısımdaki bulgular, seçilen okullarda üstün zekâlı öğrencilere yönelik iyi tanımlanmış ve uygulanmakta olan müfredatın bulunmadığını, öğretim tekniklerinde ve üstün zekâlı öğrencilerin akademik ihtiyaçlarını karşılamak adına müfredatta yapılması gereken değişikliklerde eksikliklerin bulunduğunu göstermiştir. Ayrıca, devlet okulunda öğretmen eğitimi konusunda ciddi eksiklerin bulunduğu, veli-okul ilişkisinin istenilen düzeyde olmadığı ve programlar için yeterli fon ayrılmadığı açığa çıkmıştır.Bu çalışma Türkiye'de üstün zekâlı öğrencilere yönelik politika analizi ve program değerlendirmesi konusunda literatüre önemli katkı sağlayacaktır.