Soğuk derzin betonun basınç ve çekme dayanımına etkisi

Bu çalışma betonlarda soğuk derz probleminin çekme ve basınç dayanımlarına olan etkisi anlamayı amaçlamaktadır. Çalışma kapsamında seri deneyler tasarlanmıştır. Dört faklı beton dayanımı (10, 20, 25, 30 MPa) seçilmiştir. Bu beton dayanımları çok düşük dayanım, 2007 Deprem Yönetmeliği'nde belirtilen minimum dayanım, 2018 Deprem Yönetmeliği'nde belirtilen minimum dayanımı ve nispeten yüksek dayanımı temsil etmektedir. Beton dayanımlarına ilave olarak soğuk derz açısı da incelenecek diğer parametredir. Soğuk derz açısının sıfır derece olması durumunda soğuk derz tamamen basınç altında olacağı için control numunesi olarak da değerlendirilebilir. İlave olarak soğuk derzler 20, 45, 65 ve 90 derece olacak şekilde planlanarak açıların çekme ve basınç dayanımına etkisi araştırılmıştır. Deney sonuçlarından 20, 25 ve 30 MPa numunelerde sıfır derecenin soğuk derz olmayan control numuneleri ile benzer dayanımlara sahip olduğu görülmüştür. 90 derece soğuk derz olması durmunda basınç dayanımı sıfır dereceden bir miktar düşük çıkmıştır. 20 ve 45 derece soğuk derz olması durumunda basınç dayanımında bir miktar düşüş görülmüş ise de sonuçların 0 ve 90 derece ile benzerlik gösterdiği gözlenmiştir. Basınç dayanımı noktasında en kötü davranış 65 derece soğuk derz olması durumunda gözlenmiştir. 10 MPa dayanıma sahip numuneler çok düşük dayanıma sahip olduklarından soğuk derz farkı çok hissedilmemiştir. Çekme dayanımı hususunda ise 20, 25 ve 30 MPa'lık numunelerde 0, 20, 45 ve 65 derece soğuk derzin etkisi pek görülmemişken 90 derce soğuk derz olması durumunda en düşük dayanım elde edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Soğuk Derz, Beton Derzi, Basınç Dayanımı, Çekme Dayanımı.