Farklı dozlarda diyetle alınan sodyum metabisülfitin öğrenme üzerine etkilerinde glutamatın rolü

Amaç: Çalışmamızda farklı dozlarda diyetle alınan sodyum metabisülfitin öğrenme ve hafıza mekanizması üzerine etkilerinde glutamat döngüsünün rolü incelenmiştir. Yöntem: 90 adet erkek Wistar sıçan üç gruba ayrılmıştır: Kontrol grubu [(K)], 100 mg/kg/gün dozunda sodyum metabisülfit uygulanan grup [S(100)] ve 260 mg/kg/gün dozunda sodyum metabisülfit uygulanan grup [S(260)]. Öğrenme deneyleri için açık alan testi ve radyal kollu labirent testleri uygulanmıştır. Mikrodiyaliz yöntemiyle toplanan diyalizatta glutamat ve glutamin seviyeleri ölçülmüştür. Buna ek olarak, hipokampus da veziküler glutamat taşıyıcı-1 (VGLUT), eksitatör amino asit taşıyıcı-1, 2 ve 3 (EAAT1, EAAT2 ve EAAT3) düzeyleri reverse transckripsiyon-polimeraz zincir reaksiyonu (RT-PCR) yöntemiyle değerlendirilmiştir. Bulgular: Sülfit uygulanan gruptaki sıçanların %80 doğruluk kriterine ulaşamadığı gözlenmiştir. Radyal kollu labirent testinde sülfitin referans ve çalışan hafıza hatalarını arttırdığı saptanmıştır. Açık alan testinde gruplar arasında bir fark bulunmamıştır. Kontrol grubu ile karşılaştırıldığında S(100) ve S(260) gruplarında hipokampal glutamat ve glutamin düzeylerinin azaldığı tespit edilmiştir. VGLUT1 ve EAAT2 mRNA düzeyleri arasında anlamlı fark bulunmazken, sülfitin EAAT1 ve EAAT3 mRNA düzeylerini doza bağlı olarak azalttığı gösterilmiştir. Sonuç: Çalışmamızda farklı dozlarda diyetle alınan sülfitin öğrenme ve hafızayı bozduğu gösterilmektedir. Bu sonuçlar sülfitin öğrenme ve hafıza üzerindeki olumsuz etkilerinin glutamat döngüsü ile ilişkili olabileceğini işaret etmektedir. Anahtar kelimeler: Sülfit, Öğrenme ve Hafıza, Glutamat, Glutamin