Elazığ'da 2008-2012 yılları arasında otopsisi yapılan trafik kazalarının değerlendirilmesi

ÖZET Ulaşım sektörü, günümüzde insanlara demiryolu, denizyolu, havayolu gibi oldukça fazla seçenek sunmasına rağmen, ülkemizde daha çok "karayolu ulaşımı" tercih edilmekte bunun sonucunda da; kazalar nedeniyle ölümler, yaralanmalar, sakat kalmalar ve büyük ekonomik kayıplar meydana gelmektedir. Trafik kazası sonucu ölen kişilerden elde edilen bulguların bilinmesinin trafik kazalarına bağlı ölüm ve yaralanmaların azaltılmasına katkı sağlayacağını düşünmekteyiz. Bu nedenle; trafik kazası sonucu ilimizde ölü muayene ve otopsisi yapılan olgularda mortalite ve morbiditeyi etkileyen veriler ortaya konulup trafik güvenliğini etkileyen konularda önerilerde bulunulması amaçlanmıştır. Çalışmamızda; 01.01.2008 – 31.12.2012 tarihleri arasında Fırat Üniversitesi Adli Tıp Anabilim Dalınca ölü muayene ve otopsisi yapılan araç içi ve araç dışı 422 trafik kazası olgusu; yaş, cinsiyet, kazanın olduğu gün ve mevsim, kazanın gerçekleştiği olay yeri, ölen kişilerin trafikteki konumu (sürücü, yolcu, yaya), otopsi yapılıp yapılmadığı, kazaya karışan aracın yolcu ve sürücü için güvenlik tedbirlerinin durumu (emniyet kemeri, hava yastığı vb.), kazaya karışan olguların alkol ve uyutucu-uyarıcı madde durumları, ölümün gerçekleştiği yer, hastanede yatış süreleri, ölen kişilerde tespit edilen yaralanma bölgeleri ve ölüm nedenleri ile ilgili veriler değerlendirilmiştir. Elde edilen veriler SPSS 17.0 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Çalışmamızdaki 422 olgunun 322'si (%76.3) erkek, 100'ü (%23.7) kadın olup, yaş ortalamaları 43.5±23.9 yıldır. Trafik kazalarına bağlı ölümlerin en sık 20-49 (%48.4) yaş grubunda ve 161 (%38.2) olgu ile en fazla yaz mevsiminde görüldüğü saptanmıştır. Olguların 388'ine (%91.9) otopsi işlemi uygulanmış olup, sürücülerin %16.9'unun alkollü olduğu, yerleşim yeri içindeki kazaların 140'ı (%70) araç dışı, yerleşim yeri dışındaki kazaların ise 185'i (%83.3) araç içi trafik kazaları olduğu, olguların 260'ı (%61,6) hastenede öldüğü ve en sık baş yaralanmalarının ölüme neden olduğu tespit edilmiştir. Trafik kazalarının önlenebilmesi için, yaz mevsimi gibi tatil dönemlerinde trafik denetim ve kontrolleri sıklaştırılmalı, yaya güvenliği için gerekli önlemler alınmalı, ulaşım sistemleri arasında dengeli dağılım sağlanmalı, alkol ile beraber etkin bir şekilde uyutucu-uyarıcı madde kontrolleri yapılmalı ve emniyet kemeri gibi taşıt güvenlik sistemlerinin kullanımının teşvik edilmesinin trafik kazalarında ölüm ve yaralanmaları büyük oranda azaltacağı kanaatine varılmıştır. Anahtar Kelimeler: Trafik kazaları, otopsi, adli tıp