Elazığ, Keban yöresinde yaşayan salyangoz (Helix lucorum, Linnaeus, 1758)'da vitamin A ve beta-karotenin araştırılması

ÖZET Yüksek Lisans Tezi ELAZIĞ, KEBAN YÖRESİNDE YAŞAYAN SALYANGOZ (HeUx lucorum, LINNAEUS, 1758)' DA VİTAMİN A VE p-KAROTENİN ARAŞTIRILMASI H. Bayram GÖKHAN Fırat Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Su Ürünleri Yetiştiriciliği Anabilim Dalı 2005, Sayfa: 35 Bu çalışmada, spektrofotometrik yöntemle Elazığ, Keban yöresinde yaşayan, Türk salyangozu olarak da bilinen Helix lucorum ' da hepatopankreas, bağırsak ve kas dokusunda vitamin A ve p-karoten miktarları ile aylara göre değişimleri araştırıldı. Çalışmada, bir yıl boyunca toplam 126 adet salyangozun hepatopankreas, bağırsak ve kas dokuları kullanıldı. Salyangozların dokularının ekstraksiyonu yapılarak belirtilen doku ve organlarda vitamin A ve P-karoten analizleri gerçekleştirildi. Çalışmada kullanılan salyangozların hepatopankreasmdaki en yüksek vitamin A düzeyi nisan ayında ortalama 1,00±0,37 ug/g en düşük vitamin A değeri ekim ayında 0,49±0,56 ug/g, olarak bulundu. Hepatopankreasta en yüksek p-karoten düzeyi haziran ayında ortalama 0,37±0,08 ug/g en düşük p-karoten düzeyi mayıs ayında ortalama 0,09±0,11 ug/g olarak belirlendi. Bağırsaktaki en yüksek vitamin A düzeyi ağustos ayında ortalama 0,71±0,12 ug/g olarak, en düşük vitamin A düzeyi ekim ayında ortalama 0,30±0,10 ug/g olarak tespit edildi. Bağırsakta en yüksek p-karoten düzeyi haziran ayında ortalama 0,26±0,16ug/g en düşük p-karoten düzeyi temmuz ayında ortalama 0,03±0,00 ug/g olarak belirlendi. Kas dokusundaki en yüksek vitamin A düzeyi ağustos ayında ortalama 0,69±0,08 ug/g en düşük vitamin A düzeyi eylül ayında 0,34±0,13 ug/g olarak bulundu. Kas dokusundaki en yüksek p-karoten düzeyi ise haziran ayında ortalama 0,27±0,17 ug/g en düşük p-karoten düzeyi ise mayıs ayında 0, 07±0,07 Ug/g olarak belirlendi. Salyangozlarda hepatopankreas dokusundaki vitamin A ve p-karoten miktarlarının aylara göre dağılımları arasındaki farkın istatistiksel olarak önemli olmadığı (p>0,05), bağırsak dokusundaki vitamin A' run aylara göre dağılımlarında istatistiksel olarak farkın önemli olduğu (p<0,05), fakat P-karoten seviyeleri arasında ise farkın önemli olmadığı (p>0,05) belirlendi. Kas dokusundaki vitamin A ve P- karoten miktarlarının aylara göre dağılımında ise farkın önemli olduğu (p<0,05) saptandı. Anahtar Kelimeler: Salyangoz, Helix lucorum, vitamin A, P-karoten