Eleştirel matematik eğitiminin öğrencilerin başarısı, etkin katılımı ve tutumuna etkisi

Bu çalışma yedi tanesi tasarlanan, beş tanesi alan yazından edinilen ve uygulanan eleştirel matematik eğitimi etkinliklerinin öğrencilerin başarısı, derse etkin katılımı ve tutumlarına etkisini araştırmaktadır. Araştırmada öğrencilerin etkinlikler hakkındaki görüşlerine de yer verilmiştir. Karma yöntemin kullanıldığı araştırmada nicel yöntemlerden yarı deneysel model, nitel yöntemlerden ise durum çalışması modeli tercih edilmiştir. Çalışma grubu 17'si deney, 18'i kontrol grubundan olmak üzere toplam 35 öğrenciden oluşmaktadır. Nicel verilerin toplanmasında Matematik Genel Başarı Testi (Akkuş ve Akkaş, 2021), Etkin Katılım Ölçeği (Güvenç, 2015) ve Matematik Tutum Ölçeği (Önal, 2013) kullanılmıştır. Nitel veriler ise etkinliklerin uygulandığı video kayıtları, gözlem formu, görüşmelerin ses kayıtları ve öğrenci günlükleri aracılığıyla toplanmıştır. Nicel verilerin analizinde Mann Whitney-U testi ve Wilcoxon işaretli sıralar testinden, nitel verilerin analizinde ise içerik analizinden faydalanılmıştır. Uygulamaların öncesinde deney ve kontrol gruplarının akademik başarı, matematiğe ilişkin tutum ve derse etkin katılım bakımından denk oldukları tespit edilmiştir. Uygulamaların ardından yapılan deney ve kontrol gruplarına ait grup içi ve gruplar arası karşılaştırmalar uygulamaların öğrencilerin akademik başarısı ve derse etkin katılımı üzerinde olumlu yönde etkisinin olduğunu, matematiğe ilişkin tutumu üzerinde anlamlı bir etkisinin olmadığını göstermiştir. Araştırmanın nitel verileri uygulamalardan sonra öğrencilerin matematiğe karşı olumlu tutum geliştirdiğini, derse katılımlarının arttığını göstermiştir. Öğrenciler eleştirel matematik eğitimi etkinliklerini; dikkat çekici, yoruma ve tartışmaya açık, gerçek hayata yakın, anlaşılır, farklı bakış açıları geliştiren, farkındalık kazandıran, eğlenceli ve zevkli olarak değerlendirmiştir. Anahtar Kelimeler: Eleştirel Matematik Eğitimi, Akademik Başarı, Matematik Tutumu, Etkin Katılım, Karma Yöntem