Emli vadisi ve civarının (Aladağlar, Çamardı-Niğde) jeolojik vetektonik özellikleri

Çalışma alanı, Aladağlar'ın güneybatı kesiminde, Niğde'nin Çamardı ilçesine bağlı Çukurbağ köyünün yaklaşık 10 km doğusunda yer alan Emliboğazı Vadisi ve civarını kapsamaktadır. Bu çalışmada Emliboğazı Vadisi ve civarında yüzeyleyen Triyas-Kuvaterner zaman aralığında oluşmuş kaya birimleri incelenmiştir. Tektono-stratigrafik konumlarına göre bu birimler; Emli Kireçtaşı (OrtaÜst Triyas), Sırçak Kireçtaşı (Alt Jura), emliboğazı formasyonu (Turoniyen-Santoniyen), Aladağ Ofiyolitik Melanjı (Üst Kretase), Pozantı-Karsantı Ofiyoliti (Üst Kretase), Beyaz Aladağ Formasyonu (Triyas), Çukurbağ Formasyonu (Oligosen-Alt Miyosen), Çatalca Konglomerası (Kuvaterner), Alüvyon (Kuvaterner) ve Yamaç molozu (Kuvaterner)'dur. Tektono-stratigrafik konumlarına göre en altta bulunan birim; Geç Triyas yaşlı Emli Kireçtaşı olup, Erken Jura yaşlı neritik kireçtaşları ile temsil edilen Sırçak Kireçtaşı tarafından uyumlu olarak üzerlenir. Sırçak Kireçtaşı, ilk defa bu çalışmada tanımlanan Geç Kretase yaşlı emliboğazı formasyonu ile uyumsuz olarak üzerlenir. Geç Kretase (Turoniyen-Santoniyen) yaşlı emliboğazı formasyonu, kalın karbonat breşi arakatkıları içeren, gri-pembe-bordo renkli, ince tabakalı, çörtlü pelajik kireçtaşlarından oluşmaktadır. Planktonik foraminiferce zengin olan birim, Helvetoglobotruncana helvetica, H. praehelvetica, Dicarinella concavata, Praeglobotruncana algeriana türleri ve marginotruncanidlerin bulunuşu ile karakteristiktir. Emliboğazı formasyonu, Geç Kretase yaşlı Aladağ Ofiyolitik Melanjı ile tektonik bir dokanak sunmaktadır. Aladağ Ofiyolitik Melanjı üzerine bindirmeli olarak gelen PozantıKarsantı Ofiyoliti dar bir alanda yüzlek vermektedir. Aladağlar'ın Emliboğazı Vadisi bölgesinde tektono-stratigrafik olarak en üstte, çok yüksek bir topografya sunan Triyas yaşlı Beyaz Aladağ Formasyonu bulunmaktadır. Diğer Triyas yaşlı birimlerden farklı olarak megalodontlu kireçtaşı düzeyleri içerir. Birim, çalışma alanı içerisinde Mesozoyik yaşlı tüm birimler üzerinde bindirmeli olarak yer alır. Bölgede, Oligosen-erken Miyosen yaşlı Çukurbağ Formasyonu diğer birimler üzerinde açısal uyumsuzlukla yer almaktadır. Daha genç birimler olan Çatalça konglomerası, alüvyon ya da yamaç molozu tarafından uyumsuz olarak örtülmektedir. Bu çalışma kapsamında bölgede yüzlek veren birimlerin ilişkilerini gösteren Emliboğazı Vadisi ve yakın çevresinin jeoloji haritası hazırlanmıştır. Bölge, Miyosen sonrası dönemde transtansiyonel nitelikli bir tektonik rejim etkisi altında kalmıştır. Bu rejimin etkisiyle gelişen normal faylar transtansiyonel rejim altında gelişen Çukurbağ çekayır havzasının kenar kısımlarını oluşturan normal faylardır. Bu normal faylar dışında, inceleme alanının birçok yerinde uydu görüntülerinden elde edilen ve iki doğrultuda yoğunlaşan (K60D ve K10B) çizgisellikler saptanmıştır. Yaklaşık K60-70 D doğrultusunda gelişen çizgisellikler doğrultu atımlı fay zonlarında gelişen antitetik kırıkları, yaklaşık K05-10B (yukarıdaki ile uyumsuz) konumundakiler ise sintetik kırıkları temsil etmektedir. Anahtar Kelimeler: Doğu Toroslar, Aladağlar, Emliboğazı Vadisi, Tektonostratigrafi, Mikrofasiyes