Endüstri mirasının yeniden işlevlendirilmesi Bursa Merinos Enerji Müzesi örneği

Tarihi yapılar ait oldukları dönemin ihtiyaçlarını karşılamışlardır ancak günümüzde değişen ve gelişen ihtiyaçlar doğrultusunda zamanla işlevlerini yitirmişlerdir. Bu noktada tarihi yapılar günümüze yeniden kazandırılmak adına çağdaş bir tasarım anlayışıyla korunup yeniden işlevlendirilirler. Dünyada ve Türkiye'de endüstri mirası olarak kabul edilen birçok yapı bulunmaktadır. Özellikle fabrika ve santraller gibi sanayi ve endüstri yapılarının yeniden işlevlendirilmeler arasında en çok rastlanan bu yapıların müzelere dönüştürülmesi olduğu görülmektedir. Dünya'da ve ülkemizde müzeye dönüştürülen endüstri yapıları arasında elektrik santrallerinin önemli bir yer kapladığı görülmektedir. Bu tip tarihi binalardan dönüştürülmüş müzelerde, kullanıcı sadece sergilenen obje değil, tüm tasarım elemanlarını ve mimari yapıyı da bir bütün olarak algılamaktadır. Yeniden müze olarak işlevlendirilmiş tarihi binada sadece sergileme sistemleri üzerinden değil mekân, sergi ve mimari yapı tasarım ile bütüncül ve tamamlayıcı olarak ele alınmalıdır. Bu çalışmada, Türkiye'de bulunan endüstri mirası olarak kabul edilmiş elektrik santrallerinin yeniden müze olarak işlevlendirilmesinin irdelenmesi ve benzer yapılara yeniden işlevlendirme çalışmaları kapsamında öneriler sunmak ilk amaç olarak belirlenmiştir. Yukarıda belirtilen düşünceler çerçevesinde yeni bir işlev verilerek enerji müzesi olarak düzenleme kapsamında: Türkiye'de benzer kriterlere sahip olan iki enerji müzesinden birisi çalışmada incelenecek örnek olarak seçilmiştir. Bu örnek ise Bursa'da bulunan 'Merinos Enerji Müzesi'dir. İlk olarak tarihi binaların koruması ve yeniden işlevlendirilmesi, müzelerde sergileme ve sunum teknikleri, Dünya'da ve Türkiye'deki yeniden işlevlendirilen gazhane ve elektrik santral örnekleri ele alınmıştır. Daha sonra araştırmanın alan çalışması olarak belirlenen Bursa Merinos Enerji Müzesinin yeniden işlevlendirilmesi, örneğin iç mekân müdahalelerine yönelik analizler ve sergileme yaklaşımları incelenmiştir. Anahtar Kelimeler: Endüstri Mirası, Endüstriyel Yapılar, Yeniden İşlevlendirme, Müzelerde Sergileme ve Sunum Teknikleri, Bursa Merinos Enerji Müzesi