Endüstriyel tasarım eğitimi'nde malzeme bilgisinin yeri, önemi ve özellikleri: Türkiye'deki okullar üzerine bir araştırma

Endüstriyel tasarım eğitimi içerisinde öğrencilere kazandırılmaya çalışılan ana başlıklardan bir tanesi de malzeme bilgisidir. Bu bilgi, gerek öğrencilik hayatları boyunca proje derslerinde gerekse profesyonel hayatlarında ihtiyaç duyacakları temel bilgiler arasındadır. Okul bazında eğitim programlarında farklılıklar olmasına rağmen, bu bilginin kazandırılmasına yönelik malzeme dersleri bütün endüstriyel tasarım bölümlerinin lisans programlarında kendine yer bulmuştur. Çalışma, literatür taraması ile başlamış, endüstriyel tasarım ve malzeme bilimi kavramlarından yola çıkılarak bu iki kavram arasındaki ilişki görünür kılınmaya çalışılmıştır. Literatür taraması kısmı; malzeme eğitiminin konuları ve amaçları, endüstriyel tasarım eğitimindeki malzeme ile ilgili mevcut derslerin ilgili okullar bazında karşılaştırılması ile devam etmiştir. Bu çalışma kapsamında endüstriyel tasarım bölümleri lisans programlarında yer alan malzeme bilgisinin kazandırılmasına yönelik dersler incelenmiştir. Türkiye'deki en eski beş devlet okulu bünyesindeki endüstriyel tasarım bölümleri örneklem olarak seçilmiş, ders programları incelenmiş, malzeme ile ilgili dersleri veren öğretim elemanları ile görüşme, öğrencilerle ise anket çalışması gerçekleştirilmiştir. Ayrıca İTÜ Endüstri Ürünleri Tasarımı Bölümü'ndeki malzeme bilgisinin kazandırılmasına yönelik iki derse, bir dönem boyunca katılarak gözlemlerde bulunulmuştur. Buna ek olarak, Red Dot Tasarım Ödülleri 2014 Amerika ve Avrupa Üniversiteler Sıralaması referans alınarak başarılı olarak nitelendirilebilecek okullardaki malzeme dersleri de internet araştırması olarak incelenmiştir. Çalışmanın sonunda, toplamda 5 okuldan, 77 öğrenci ile gerçekleştirilen anket çalışması ve 6 akademisyenle gerçekleştirilen görüşmeler sonucunda endüstriyel tasarım disiplininin ve eğitimininin ihtiyaç duyduğu malzeme bilgisi ile ilgili çıkarımlarda bulunulmaya çalışılmıştır. Çıkarımların ana başlıkları; Uygulamaya Yönelik Bilgi, Üretim Yöntemleri ve Malzeme Bilgisi İlişkisi, Malzeme Seçimi, Endüstriyel Tasarım Disiplinine Özelleşmiş Bir Bilgi, Yeni Teknoloji ve Yeni Malzemeler, Teknik Geziler ve Fabrika Gezileri, Malzemenin Tecrübe Edilmesi, Yeni Malzemeler ve Bilginin Güncellenmesi, Sektörel Farklılıklar, Malzeme Dersinin Ders Programlarındaki Yeri, Seçmeli Dersler, Malzeme Bilgisi ve Maliyet İlişkisidir. Ayrıca endüstriyel tasarım eğitimi içerisinde verilmekte olan malzeme eğitiminin geliştirilmesine yönelik, ileriki araştırmalara dair önermelerde bulunulmaya çalışılmıştır. Bu çalışma temel olarak endüstriyel tasarım lisans eğitimindeki malzeme bilgisi edinilme süreçlerinin ve ilgili derslerin mevcut durumlarının tespitini yaparak malzeme bilgisinin tasarım pratiği içerisindeki yerinin ve öneminin ortaya konulmasına katkıda bulunmayı amaçlamaktadır.