Enerji ve maliyet etkin tarihi yapı restorasyon sürecinin çok kriterli karar verme metodu ile belirlenmesi

Bina enerji performans iyileştirmesi alan yazınına ait güncel literatürde çok sayıda müdahale alternatifleri yer almakta ve enerji performansına etkileri tartışılmaktadır. Bu çalışma, bugün için performansı etkin kabul edilen enerji iyileştirme müdahalelerinin iklim krizi etkisi ile öngörülen gelecek yıl iklim şartlarındaki enerji performanslarını araştırmaktadır. Günümüz iklim şartlarında test edilen iyileştirme müdahalelerinin öngörülen gelecek iklim şartlarındaki enerji performans tespiti ile tasarı aşamasındaki projeler için dikkat oluşturmak amaçlanmaktadır. Çalışmanın yönteminde, literatürdeki enerji iyileştirme müdahale çeşitliliği üç çerçevede sınırlandırılmakta ve üç farklı konsept müdahale paketi kurgulanmaktadır. Müdahale paketleri, 2023, 2050 ve 2080 yıllarına ait üç farklı iklim şartlarında değerlendirilmekte ve böylelikle 9 farklı enerji iyileştirme senaryo modeli oluşturulmaktadır. Tez içerisindeki baz model verileri, bir kültürel miras binasını temsil etmekte ve çalışma, bir vaka analizi sunmaktadır. Ele alınan tarihi yapı için alternatif enerji iyileştirme paketleri beş kriter çerçevesinde analiz edilmekte ve en verimli paket değerlendirmesi çok kriterli karar verme metodunun (ÇKKV) TOPSIS yaklaşımı ile sağlanmaktadır. Değerlendirmede; yıllık toplam enerji tüketimi, karbon emisyonu, ısıl konfor, tarihi miras değeri ve geri ödeme süresi kriterleri kullanılmaktadır. Çalışma sonucunda, tüm kriterlerden elde edilen toplam puanlar ile müdahale paketlerinin karşılaştırması sunulmaktadır. Birden fazla kriterin dahil olduğu çalışma metodu, tarihi yapılarda uygulanacak müdahalelerde, enerji verimliliği kadar tarihi yapı ile uyum kriterinin önemini ve enerji performans iyileştirmesi hedefi ile kurgulanan tüm çalışmalarda gelecek iklim projeksiyonunun gerekliliğini nicel veriler ile sunmaktadır.