Epilepsi hastalarında yürütücü işlevlerin ve dikkatin multimetot ölçüm teknikleriyle değerlendirilmesi

Toplumda sık görülen ve her yaş grubunda karşımıza çıkabilen bir nörolojik hastalık olan epilepsi; bilişsel bozukluklar, davranış problemleri, duygudurum değişiklikleri ve psikososyal sorunlar gibi birçok olumsuzluğu da beraberinde getirir. Hastaların günlük yaşamdaki işlevselliğinin bu faktörlerden etkilenmesinin önüne geçebilmek adına bu olumsuzlukların farkında olunması ve yakın takip edilmesi; ayrıca bunlarla başa çıkmak için hastaların doğru yönlendirilmesi ve akılcı tedavi seçimleri gereklidir. Literatürdeki birçok çalışmada epilepsi hastalarının bilişsel fonksiyonları farklı nöropsikolojik testler ile değerlendirilmiş ve kognitif kaybı arttırabilecek faktörler üzerinde durulmuştur. Biz de bu tez çalışmamızda epilepsi hastalarının yürütücü fonksiyonlarını ve dikkatini çeşitli nöropsikolojik testlerle değerlendirmeyi amaçladık. Toplam 10 ay süren bu tez çalışmasında 30 epilepsi hastası ile benzer yaş, cinsiyet ve eğitim düzeyinde olan 15 sağlıklı kontrolü çalışmaya dahil ettik. Katılımcıların yürütücü işlevler ve dikkat fonksiyonlarını değerlendirmek için İkili Benzerlik Testi, Sayı Menzili Testi, Sözel Akıcılık Testi, Stroop Testi Çapa Formu, Wisconsin Kart Eşleme Testi ve İstanbul 5 Küp Planlama Kulesi Testi uygulandı. Hasta ve kontrol gruplarına uygulanan test sonuçları ile değişkenler göz önüne alındığında, yapılan tüm testler epilepsi hastalığının yürütücü işlevlerde ve dikkat üzerinde olumsuz bir etkilenmeye neden olduğunu destekledi. Epilepsi tipi, hastalık süresi, nöbet sıklığı ve antiepileptik tedavinin bilişsel fonksiyonlar üzerine etkisi değerlendirildiğinde anlamlı bir bulguya rastlanmadı. Hastaları eğitim düzeyine göre değerlendirdiğimizde ise nöropsikolojik testlerden sadece Fonemik Akıcılık Testi ile anlamlı bir ilişki saptadık. Tez çalışmamızın sonuçları literatüre benzer şekilde epilepsi hastalığının yürütücü işlev ve dikkat bozukluğuna yol açtığını desteklerken; önceki birçok çalışmadan farklı olarak nöbet sıklığı, hastalık süresi ve kullanılan antiepileptik tedavinin kognitif fonksiyonlar üzerine anlamlı bir etkisi görülmemiştir.