DoctorateOpen Access

Examining the role of early adversity and temperament in cognitive development and hair cortisol levels of infants

2020
0 views
0 downloads
Advisor: Prof. Dr. Sibel Kazak Berument

Abstract (TR)

Erken dönem yaşam stresi, çocukların gelişimini olumsuz etkilese de, her çocuk aynı düzeyde etkilenmiyor. Bu tez, erken dönem yaşam stresinin (korunma altında büyümek ve düşük sosyo-ekonomik çevre), ve mizacın, bebeklerin bilişsel becerileri ve stres düzenleme sistemleri üzerindeki rolünü incelemeyi amaçlamaktadır. Birinci çalışmada, kurum bakımda büyüyen (N = 75) 3-15 aylık bebeklerin bilişsel becerileri boylamsal olarak incelenmiştir, ve aile yanında büyüyen bebeklerin (N = 65) gelişimleri ile karşılaştırılmıştır. Ayrıca, mizacın düzenleyici rolü de farklılaşan hassasiyet teorisi çerçevesinde incelenmiştir. İkinci çalışmada ise kurum bakımındaki bebeklerin bilişsel becerileri (N = 63), düşük SED aile yanında büyüyen bebeklerin (N = 60) gelişimleri ile karşılaştırılmıştır. Yine mizacın düzenleyici rolü de incelenmiştir. Çalışma III'te ise, bebeklerin kortizol düzeylerinin, ailenin ekonomik düzeyi ve bilişsel gelişim arasında aracı rolü incelenmiştir. Mizacın SED ve kortizol seviyesi arasındaki düzenleyici rolüne de bakılmıştır. Birinci çalışmanın bulgularına bakıldığında, kurum bakımında büyüyen bebeklerin bilişsel gelişimlerinin aile yanında büyüyen bebeklere göre daha düşük olduğu, ve zaman içinde bu bebeklerin hala aile yanında büyüyen bebekleri yakalayamadığı bulunmuştur. İkinci çalışmada ise mizacın düzenleyici etkisi bulunmuştur. Mizaç olarak sıkıntılı durumlardan kolay toparlanan bebeklerde gruplar arası fark bulunmazken, kendini toparlamakta sıkıntı yaşayan bebekler eğer kurum bakımında ise bilişsel gelişim puanlarının düşük SED aile yanındaki bebeklere göre daha düşük olduğu bulunmuştur. Çalışma III'te, bebeklerin kortizol seviyesinin, ailenin SED ve bilişsel gelişimleri arasındaki aracı rolü anlamlı çıkmamıştır. Fakat, olumsuz duygulanım düzeyi yüksek olan bebeklerin kortizol düzeyleri, düşük SED ortamında düşükken, aynı bebeklerin sosyo-ekonomik düzeyi daha iyi olan aile yanında kortizol seviyelerinin yüksek olduğu bulunmuştur.

Author

Dr. Zeynep Ertekin

How to Cite

Zeynep Ertekin (Doktora Tezi). Examining the role of early adversity and temperament in cognitive development and hair cortisol levels of infants, 2020, Middle East Technical University.

License

Tüm Hakları Saklıdır

This work is shared under the specified license terms.

More theses from Middle East Technical University