Erken modern dönem'de toplumsal bölünmeler ulusal kiliselerin oluşumu Anglikan Kilisesi örneği

Ortaçağ, bir kurum olarak Kilise'nin; toplumsal, düşünsel ve siyasal yaşamı güçlü bir şekilde egemenliğinde tuttuğu karanlık çağ olarak anılan bir dönem olmuştu. Kilise toplumsal yaşamı düzenlerken, siyasi açıdan dağınık bulunan kıta Avrupası'nda tek kurumsal güç olarak varlığını sürdürebilmişti. Fakat merkezi monarşilerin güçlenmeye başlaması ile birlikte, "Geç Ortaçağ" ve "Erken Modern Çağ", Kilise'nin Krallar üzerindeki mutlak ve tanrısal gücü savına karşı en ateşli çıkışların yaşandığı bir dönem olmuştu. İmparatorlar, krallar ve prenslerin iktidarlarını Kilise'nin ve Papa'nın otoritesinden bağımsız kılma çabaları ve aralarındaki güç mücadelesi dönemin toplumsal bölünmelerinin de kaynağını oluşturdu. Rönesans ile başlayan düşünsel özgürleşme ve Kilise eleştirileri ile reform hareketi hem dogmalara hem de bir kurum olarak Kilise'ye karşı bir yeniden düzenleme talebi olarak ortaya çıktı. Muhalif hareketler sonucunda merkezi iktidarlar güçlenerek bir uluslaşma sürecine girilmiş ve Kiliseler de ulusallaşarak bu sürecin bir parçası olmuşlardı. Ulusal kilise örneği olarak İngiltere'de devlet eliyle ortaya çıkan Anglikan Kilisesi ve Anglikanizm, hem Roma otoritesinden kopuş hem de dünyevi otoritenin egemenliği ile sonuçlanan ulusal bütünlüğün bir kaynağı olarak karşımıza çıkacaktı.