Eşen-1 HRS baraj gölü (Seydikemer-Muğla) yetiştiricilik taşıma kapasitesi belirlenmesi

Eşen-1 HES barajı Muğla ilinde iç sularda ağ kafes yetiştiriciliği aktif olarak devam eden önemli bir tesis özelliği taşımaktadır. Bir üretim döneminde yapılan gökkuşağı alabalığı üretiminin bir üretim döneminde ne kadar olduğu ve çevresel etkileri sürdürülebilir yetiştiricilik açısından büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmada, 1 Aralık 2019-30 Haziran 2020 tarihleri arasında Eşen-1 HES Baraj Gölünde ağ kafeslerde yapılan gökkuşağı alabalığı yetiştiriciliğinin taşıma kapasitesinin azot ve fosfora bağlı olarak belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda, üretimin yapıldığı Eşen-1 HES baraj gölünde üretim dönemi boyunca meydana gelen yem kaynaklı etkilerin ortaya konulması, belirlenen 6 farklı istasyonda gökkuşağı alabalığı yetiştiriciliğinin su kalitesi, sediment kalitesi üzerine etkileri, balığın yemden ne kadar yararlandığı ve sindirebildiği, balık etinde ve balık dışkısı kısmında kalan azot ve fosfor miktarının saptanması hedeflenmiştir. Örnekleme ve ölçümler 6 istasyondan, su örneklemeleri ise bu istasyonların 3 farklı derinlik düzeyinden yapılmış, su ve sediment örnekleri titrimetrik ve spektrofotometrik yöntemlerle analiz edilmiştir. Su ve sediment örneklerinin statistiksel analizleri genelleştirilmiş lineer model kullanılarak istatistik paket programı SPSS 22.0 ile yapılmıştır. Bu analizlerde çalışma 3 faktörlü (istasyon, derinlik ve dönemsel) olarak incelenmiş, model katsayıları yorumlanmıştır. Örneklemeler 2019 Aralık, 2020 Şubat, 2020 Nisan, 2020 Temmuz ve 2020 Kasım aylarında yapılmıştır. Şu Bu bağlamda, su sıcaklığı ortalama 11,035,77 C; pH ortalama değerleri 8,260,40; çözünmüş oksijen değerleri 10,73,02 mg/L; ortalama derinlik 8,533,18 m; turbidite 1,260,61 m; nitrit 0,0070,005 mg/L; nitrat 0,270,25 mg/L; amonyum azotu 0,690,84 mg/L; toplam azot 0,910,61 mg/L; toplam fosfor 0,070,08 mg/L; ortofosfat 0,0170,01 mg/L; klorofil-a 1,271,15 mg/m3; trix indeksi 1,650,69; sedimentte azot miktarı %0,250,12; sedimentte fosfor miktarı %0,120,11 olarak bulunmuştur. Sindirilebilirlik oranı kış ve bahar dönemleri arasında istatistiksel olarak fark olmadığı saptanmıştır (p>0,05). Toplam üretim 350 ton olarak gerçekleşmiş, yem değerlendirme oranı 1,1 olarak hesaplanmıştır. Göl suyu yenilenme oranı üretim dönemi boyunca 16,14 olarak bulunmuştur. Taşıma kapasitesi ise aktif üretim dönemi değerlerine göre 1184 ton (hali hazırda yapılan üretimin yaklaşık 3 katı) olarak belirlenmiştir. Her dönem kontrollü olacak şekilde ve kafeslerin rotasyonlu kullanılması kaydıyla üretimin arttırılabileceği sonucuna varılmıştır.