Etil alkol ile oluşturulan akut mide mukoza hasarı üzerine Matricaria chamomilla L.nın anti-ülser ve antioksidatif etkilerinin rat modelinde araştırılması

ÖZETYüksek Lisans TeziET L ALKOL LE OLUŞTURULAN AKUT M DE MUKOZA HASARIÜZER NE Matricaria Chamomilla L.'NIN ANT -ÜLSER VEANT OKS DAT F ETK LER N N RAT MODEL NDE ARAŞTIRILMASIEzgi YILMAZAfyonkarahisar Kocatepe ÜniversitesiFen Bilimleri EnstitüsüK MYA ANAB L M DALIDanışman: Yrd. Doç. Dr. Mustafa CEMEKPeptik ülser gastrointestinal sistemin en sık görülen hastalıklarından biri olup, dünyadaçok sayıda kişiyi etkilenmektedir. Peptik ülser hastalığının patogenezinde kronik non-steroid anti-inflamatuar ilaç kullanımı, sigara, alkol ve reaktif oksijen türleri (ROS)önemli yer tutmaktadır. ROS, hücrelerde bazı psikolojik ve patalojik durumlardaoluşturulur. Antioksidanlar ve oksidanlar arasındaki denge oksidanlar lehine bozulursaoksidatif stres olarak bilinen durum ortaya çıkar. Yetersiz antioksidan koruma veyaaşırı ROS üretimi oksidatif stres kaynağıdır. Bazı çalışmalar göstermiştir ki, ROS alkolile oluşturulan mide hasarlarında önemli rol oynamaktadır. Bu nedenle antioksidanlarlatedavi, alkol ile oluşturulan mide mukoza hasarını azaltabilir.Sunulan çalışmada Matricaria chamomilla L. ekstresinin (MCE) anti-ülser veantioksidan etkisi araştırıldı. Bunun için rat modellerinde etil alkol ile ülseroluşturuldu. Çalışma grupları ise; yirmi dört saat aç bırakılan sıçanlardan 5 grubuna 25,50, 100, 200 ve 400 mg/kg Matricaria chamomilla L., bir grubuna 20 mg/kg famotidinve kontrol grubuna izotonik NaCl eşit hacimlerde gavajla verildi.Oksidatif stresin göstergesi olan malondialdehid (MDA) ve redükte glutatyon (GSH)düzeyleri tam kanda; antioksidan özellik gösteren askorbik asit ise serumda ölçüldü.Mide mukoza lezyonları ile toplam mide alanı ve lezyon alanı hesaplanarak, ülseralanı/toplam mide alanı ülser indeksi olarak ifade edildi.Yapılan çalışmada kan örnekleri incelendiğinde MCE'nin MDA değerlerini azalttığı veGSH değerlerini arttırdığı belirlendi. Vitamin C düzeylerinin kontrol grubuna görearttığı belirlenmiştir. Mide mukozalarında yapılan incelemede ise; yüksekkonsantrasyonlarda verilen MCE'nin mide ülseri tedavisinde kullanılan famotidinisimli ilacın koruma etkisine yaklaştığı görüldü.Sonuç olarak, MCE doza bağlı olarak sıçanlarda etil alkol ile oluşturulan akut mideülserini ve buna bağlı oksidatif stresi azalttığı ve antioksidan sistemi olumlu yöndedesteklediği görülmüştür. Oksidatif strese karşı antioksidan etki gösteren MCE gastrikülser hastalığının klinik tedavisinde alternatif olarak kullanılabilir.2007, 106 sayfaAnahtar kelimeler: Oksidatif stres, Peptik ülser, Etil Alkol, Antioksidan, Matricariachamomilla L.