Üniversite kampüs planlamasında yerleşim dokularının ulaşılabilirlik kriteri ışığında incelenmesi

VI ÖZET Yükseköğretim kurumları toplumların bilinçlenmesi açısından uluslararası platfomlardaki en önemli müesseselerdir. Ülkemizde yükseköğretime verilen değer özellikle 1992 yılında yasalarda yapılan yeni düzenlemelerle artmıştır. Üniversitelerimizin sayılarında kısa sürede belirgin bir artış olmuştur ve 1998 yılı itibariyle sayıları 72'e yükselmiştir. Dolayısıyla bu sürede ciddi bir üniversite enflasyonu yaşanmıştır. Bu yapılanma döneminde tasarlanan üniversite kampüslerinde kullanıcılar tarafından bir takım sorunlarla karşılaşılmıştır. Buradaki en önemli problem özellikle son yıllarda tasarlanan üniversite kampüslerinde belirgin bir bütünlük görülmemesidir. Aynı üniversiteye ait akademik mekanların farklı bölgelerdeki kampüslere dağılmış olması üniversite öğrencilerini belirli bir kampüse dolayısıyla, sosyal kimliğe sahip olma duygusundan yoksun bırakmaktadır. öte yanda bir üniversitede bulunması gereken ana fonksiyon gruplarının bir başka deyişle yeme-uyuma-öğrenme-sosyokültürel ilişkileri geliştirme imkanlarının tek bir kampus içinde çözülememiş olması öğrencilerin ihtiyacı olan 24-saatlik üniversite ortamım sağlayamamaktadır. Bu açıdan var olan bu dağınık kampüsleşme eğilimleri tekrar gözden geçirilmeli ve bu tür yaklaşımlara alternatif tasarım önerileri getirilmelidir. Bir ana kampus alam içinde tasarlanmış olan üniversitelerimizin çoğunluğunda ise gerek seçilen kampus tipolojisinden gerekse uygulanan kampusun büyüklüğünden kaynaklanan problemlerden dolayı bu kampüsler istenildiği gibi etkin kullanılamamaktadır. Genellikle bu üniversite kampüslerinin gelişim şemaları yayaların ideal yürüme standardlarının çok üstünde planlanmışlardır. Dolayısyla kampus binalarının organizasyonunda fakültelerarası ve ana fonksiyon grupları arasındaki mesafelerin ortalama yürüme standardlarına göre uzak olması akademikbirimler arasında diyalog kopukluğu oluşturmaktadır. Kampus alanları kullanıcılar tarafından kolay algılanabilir veya tanımlanabilir olamamaktadır. Böylelikle bir akademik çevrede paylaşılması gereken bilgi iletişimi ve sosyal bütünleşme istenilen düzeyde gerçekleştirilememektedir. Sonuç olarak yukarıda açıklanan tartışmalar ışığında, bu tez çalışmasında kampus mekanlarının kullanıcıların ihtiyaçlarına bağlı olarak nasıl bir dağılım şeması ile biraraya gelebileceğini, ve bunların hangi ulaşılabilirlik kriterlerine göre konumlanabileceğim araştırmak gereği duyulmuştur.