Karma yöntem çalışmalarının değerlendirilmesi: Türkiye için bir durum çalışması

Karma yöntem, nicel ve nitel yöntemlerin yanında üçüncü yöntembilim hareketi olarak ortaya çıkmıştır. Araştırmacılar için özellikle son yirmi yılda önemli ölçüde popular hale gelmiştir. Ancak karma yöntemin felsefesi ve uygulanabilirliği tartışmaların en önemli konuları olarak öne çıkmaktadır. Bu tartışmalardan hareketle, bu çalışma Türkiye'deki karma yöntem araştırmalarını değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Türk üniversitelerinde, 2017 yılında eğitim ve sosyoloji alanında yazılmış 30 yüksek lisans tezi, karma yöntemin nasıl algılandığı ve uygulandığı sorusu temelinde içerik analiziyle incelenmiştir. YÖK Tez Merkezi Veri Tabanı kullanılarak çeşitli anahtar kelimelerle yapılan aramalarla bu tezlere ulaşılmıştır. Bu tez nitel metodolojiye göre tasarlanmış olup yorumlayıcı yaklaşıma sahiptir. Buna ilavaten, tezleri incelemek için içerik analizi uygulanmış olup yedi kategori oluşturulmuştur. Gerekçe, tanımlama ve isimlendirme, model ve desen, örneklem, veri toplama, veri analizi ve etik değerlendirme kategorileri olarak çalışmada yer almaktadır. Bu çalışma, çoğu tezin nitel yöntemi metodolojik olarak ele almadığını, nitel tekniklerin nicel araştırmanın uzantısı olarak rol aldığını ve bu sebeple tezlerin çoğunun genişletilmiş nicel araştırma olarak kategorize edilebileceğini savunmaktadır. Ayrıca karma yöntemin bu tezlerde, terminolojik muğlaklık, çeşitlilik ve titizlikle ilgili hususlardan ötürü bir karmaşa içerisinde olduğu ortaya konmaktadır.