Evcuhu't-teşâbuhi beyne'l-luğateyni el-Arabiyyeti ve'l-İngiliziyyeti fi'n-nahvi ve's-sarf

Bu çalışma karşılaştırmalı diller biliminin kapsamına girmektedir. Beşeri dillerden her birinin kendine has karakteri ve genel özellikleri vardır. Bazı sözcük ve cümle özellikleri bir takım diller arasında ortak olabilir. Bu benzeşme ve yakınlaşmanın sebepleri çoktur. Bu sebeplerin bazıları şunlardır. Bu dillerin eski tek bir kökten gelmeleri veya bu dilleri konuşanların aynı yerleşim yerlerini paylaşmaları ya da iktisadî, siyasî, toplumsal ve askeri (sömürge) aktivitelerden kaynaklanan yaşamsal temaslardır. Arapça ve İngilizce dilleri, çağdaş beşerî dünyada en çok kullanılan ve en yaygın olan iki dildir. Bu çalışmanın asıl amacı, şu sorunun cevabına ulaşmaktır. Nahiv (sentaks) ve sarf (morfoloji) düzleminde Arapça ve İngilizce dilleri arasında benzeşme yönleri nelerdir? Bu iki dil arasındaki benzer yönleri bilmek, kuşkusuz İngilizce konuşların Arapça konuşmalarına yardımcı olacağı gibi Arapça konuşların da İngilizce dilini öğrenmede yardımcı olacaktır. Bu çalışma meşhur üç araştırma yöntemini takip etti. Bunlar 1. Tarihsel araştırma yöntemi 2. Niteliksel araştırma yöntemi 3. karşılaştırmalı araştırma yöntemi. Araştırmacı bu çalışmayı yazmada pek çok zorlukla karşılaştı. Bu zorlukların önde geleni ise, bulunduğu bölgede araştırmacının ulaşabileceği dilsel çalışmalarla alakalı İngilizce kaynakların az bulunulmasıdır. Araştırmacı, bilinen üniversitelerin İngilizce dil bölümlerini pek çok kere ziyaret etmesi yoluyla bu kaynaklara ulaşmaya azami gayret göstermesine rağmen, ne var ki buldukları, umduklarına cevap vermedi. İşte bu durum araştırmacıyı internete yayınlanmış olan alan ilgili akademik kitap ve makalelere dayanmaya mecbur etmiştir. Bu çalışma, nahiv ve sarf düzleminde Arapça ve İngilizce dilleri arasındaki çok sayıda benzer ve ortak yönlerin bulunduğuna dair kesin sonuçlara götüren pek çok neticeye ulaştı. Bunlar içinde bariz olanlar hangileridir? Araştırıldı ve bu çalışma için tayin edilen zaman ve konunun sınırları imkân verdiği kadarını kapsadı. Cümleler, kelimeler ve iştikaklarında (türetilmelerinde) Arapça dilinin sahip olduğu aşırı zenginlik ve derinlik vurgulanmasıyla birlikte lakin İngilizce dilinin de bizzat kendisinden ve dış sebeplerden kaynaklanan bir takım özellikleri vardır. İşte bu özellikler onun kalıcı olup yayılmasını sağlamıştır. Ulaşılan sonuçlar listesi bu çalışmaya ilave edildi.