Evlilik hazırlığı yapan çiftlerin prekonsepsiyonel bakım farkındalığı ve bilgisinin incelenmesi

Bu araştırmada, evlilik hazırlığı yapan çiftlerin prekonsepsiyonel bakım farkındalığı ve bilgisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Tanımlayıcı-kesitsel nitelikteki bu araştırmanın örneklemini, bir il belediyesinin evlendirme müdürlüğüne nikah başvurusunda bulunan ve bir il müftülüğü tarafından düzenlenen "Evliliğe İlk Adım" seminerine katılan toplam 240 nişanlı çift oluşturmaktadır. Araştırma verileri, "Kişisel Bilgi Formu" ve "Prekonsepsiyonel Bakım Farkındalığı ve Bilgi Formu" kullanılarak araştırmacılar tarafından yüz yüze görüşme yöntemiyle toplanmıştır. Elde edilen verilerin analizi IBM SPSS 22.0 programı kullanılarak değerlendirilmiştir. Verilerin karşılaştırılmasında bağımsız gruplarda Ki-Kare , Fisher exact, t-testi, One-Way ANOVA, Cronbach Alpha katsayısı ve post hoc (Tukey, LSD) analizlerinden yararlanılmıştır.Kadınların %71.7'si, erkeklerin %45.4'ü 25 ve altı yaş grubunda olup kadınların %76.3'ü, erkeklerin %64.6'sı lise ve üzeri eğitim düzeyine sahiptir. Çiftlerin %12.5'inin evlenmeyi planladığı kişi ile akrabalığı bulunmaktadır. Kadınların %54.2'sinin, erkeklerin %56.3'ünün evlendikten hemen veya 1 yıl sonra çocuk sahibi olmayı planladıkları; kadınların %25.4'ünün, erkeklerin %26.2'sinin evlendikten sonra çocuk sahibi olma zamanı ile ilgili bir planının olmadığı bulunmuştur. Kadınların %23.8'nin, erkeklerin %9.6'sının gebelikte sağlığı etkileyebilecek hastalığı bulunmaktadır. Kadınların %8.8'inin, erkeklerin %4.2'sinin prekonsepsiyonel bakım kavramını duyduğu, prekonsepsiyonel bakım kavramını duyma durumu açısından kadın ve erkekler arasında anlamlı fark olduğu bulunmuştur (p<0.05). Kadınların %70.4'ünün, erkeklerin %59.2'sinin gebelik öncesi kadının sağlığının doğacak bebeğin sağlığı üzerinde ciddi sonuçlara neden olabileceğinin farkında oldukları bulunmuştur (p<0.05). Kadınların %58.3'ü, erkeklerin %49.6'sı prekonsepsiyonel bakım ve danışmanlığın hem kadınlar hem de erkekler için gerekli olduğunu belirtmiş olup kadınlar ve erkekler arasında istatistiksel olarak anlamlı fark olduğu bulunmuştur (p<0.05). Kadınların %62.9'u, erkeklerin %50.0'si prekonsepsiyonel bakım ve danışmanlığın hem bebek hem de anne için önemli olduğunu belirtmiş olup kadınlar ve erkekler arasında istatistiksel olarak anlamlı fark olduğu bulunmuştur (p<0.05). Kadınların %54.6'sının, erkeklerin ise %32.5'inin prekonsepsiyonel bakım ve danışmanlık almak istediği, prekonsepsiyonel bakım ve danışmanlık alma isteği açısından kadın ve erkekler arasında istatistiksel olarak anlamlı fark olduğu bulunmuştur (p<0.05).Katılımcıların içerik bilgi puan ortalamasının 63.34±32.31, yarar bilgi puan ortalamasının 47.04±40.26 ve toplam bilgi puan ortalamasının 59.26±31.85 olduğu bulunmuştur. Bu araştırmada cinsiyet, eğitim durumu, meslek, gelir durumu, sağlık güvencesi varlığı ve evlendikten sonra çocuk sahibi olmak için planlanan zaman, gebelikte sağlığı etkileyebilecek hastalık varlığı ve ailede genetik hastalık varlığı prekonsepsiyonel bakım toplam bilgi puanını belirlemede önemli değişkenler olarak bulunmuştur. Anahtar Kelimeler: Bilgi, Evlilik Hazırlığı Yapan Çiftler, Farkındalık, Prekonsepsiyonel Bakım