Farklı beden indeksine sahip ve diyabetli kadınlara uygulanan submaksimal düzeyde egzersizlerin alamandin, miyonektin, hipoksi ile indüklenen faktör-1 alfa (HIF-1α) ve irisin üzerine etkilerinin belirlenmesi

Dünya genelinde prevalansı tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaşan obezite ve diabetes mellitus bir dizi patofizyolojik mekanizmayı paylaşan ve önemli komplikasyonlara neden olan olabilen hastalıklardır. Bu projede farklı beden indeksine sahip ve diyabetli kadınlarda submaksimal egzersizlerin obezite ve diyabet üzerindeki biyokimyasal reaksiyonlarının egzersiz varlığında potansiyel etkilerinin araştırılması amaçlanmaktadır. Araştırmanın amacı farklı beden kitle indeksine sahip ve diyabetli kadınlara uygulanan submaksimal düzeyde egzersizin alamandin, myonektin, HIF-1α ve irisin biyokimyasalları üzerindeki etkilerini inceleyerek bu biyokimyasalların vücut kompozisyonu ve diyabet üzerindeki etkilerini kapsamlı bir şekilde değerlendirmektir. Giderek artan obezite ve obeziteye bağlı artan diyabetin özellikle Türkiye'de kadın bireylerde prevalansının erkek bireylere göre yüksek olması çalışmamızın kadın gruplar üzerinde yoğunlaşmasında etkili olmuştur. Bu amaçla çalışmamız Kars il merkezinde tam donanımlı bir spor kompleksine gelen 40 gönüllü kadın üzerinde yürütülmüş olup gruplar beden kitle indeksine göre 4 grup ve 1 grup diyabetli kadın olacak şekilde oluşturulmuştur. Grupların tamamına submaksimal düzeyde etki edecek egzersiz protokolünde yer alan egzersizler 8 hafta süre ile haftada 3 gün ve gün aşırı olacak şekilde uygulanmıştır. Çalışmanın amacı hem obezitenin hem de diyabetin tedavi yöntemleri arasında yer alan egzersizin; zayıf, normal, kilolu, obez ve diyabetli kadınlarda fizyolojik olarak alamandin, myonektin, HIF-1α ve irisin gibi biyo-belirteçlerin (insülin, glikoz) etkilerini ortaya koymaktır. Çalışmamız giderek ciddi bir halk sağlığı sorununa dönüşen obezite ve diyabet ile mücadelede egzersizin insan vücudunda ortaya çıkardığı biyokimyasal değişikliklerin, antropometrik değişikliklerle beraber incelenmesi açısından önem arz etmektedir. Ön ve son test deseninde planlanan çalışmaya ön test kan örnekleri ve antropometrik ölçümler alınarak başlanılmış ve hem ön test hem de son test verileri -80 ˚C'de muhafaza edilmiştir. Elde edilen kan örneklerinden alamandin, myonektin (CTRP15), HIF-1α ve irisin ve insülin ELISA yöntemi ile analiz edilmiştir. Çalışmada elde edilen bulgular değerlendirildiğinde çalışmaya dâhil olan zayıf, kilolu, obez ve diyabetli kadınlarda alamandin 1. ve 2. ölçüm ortalamalarının tüm gruplarda istatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermediği tespit edilmiştir (p>0.05). Myonektin 1 ve 2. ölçüm ortalamasının istatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermediği tespit edilmiştir (p>0.05). Fakat normal kilolu kadın grubunda son test ölçüm ortalamasının daha düşük olduğu ve istatistiksel olarak anlamlı farklılığın olduğu gözlemlenmiştir (p<0.05). HIF-1α ön- son test ölçüm ortalama farkının tüm katılımcı grupta istatistiksel olarak anlamlı olmadığı (p>0.05) fakat son test ortalamasının diyabetli kadınların, zayıf kadınlardan anlamlı yüksek olduğu tespit edilmiştir (p<0.05). Yine irisin hormonunun analizinde tüm katılımcı grubun son test ortalama verileninin yüksek olduğu ve anlamlı farklılık gösterdiği tespit edilmiştir (p<0.05). Son olarak İnsülin ve glikoz parametrelerini incelendiğimizde zayıf grup hariç diğer tüm katılımcı grupta hem insülin hem de glikoz değerlerinde istatistiksel olarak anlamlı farklılığın olduğu ve bu farklılığın son test ölçüm ortalamasının düşük olmasından kaynaklandığı tespit edilmiştir (p<0.05). Sonuç olarak submaksimal ağırlık egzersizlerinin obezite ve diyabetin kontrol altına alınmasında ve iyileştirilmesinde olumlu etkilerinin olacağı kanaatindeyiz. Özellikle artan insülin ve glikoz seviyesinin düşürülmesinde, antropometrik yapının iyileştirilmesinde, insülin direncinin düzenlenmesinde ve yağ metabolizmasında etkili olan irisin seviyesinin arttırılmasında egzersizin koruyucu rolünün olabileceği düşünülmektedir.