Farklı sorbitol dozları uygulanan aspirde (Carthamus tinctorius L.) total fenolik, total flavanoid madde miktarları ve antioksidan aktivitenin gelişme dönemlerine göre değişimi

Bitkilerde bulunan sekonder metabolitlerin biyotik ve abiyotik stres koşullarında birçok parametreden etkilendiği ve miktarca değişkenlik gösterebildiği bilinmektedir. Bu tez çalışması, Aspirde (Carthamus tinctorius L.) farklı dönemlerde (çiçeklenme öncesi, çiçeklenme dönemi, çiçeklenme sonrası) yapraktan püskürtme yoluyla farklı dozlarda sorbitol uygulamalarının total fenolik, total flavonoid ve antioksidan aktivite üzerine etkisini belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Çalışma, Amasya Üniversitesi Suluova Meslek Yüksekokulu Yerleşkesinde bulunan sera alanında bir yıl süre ile yürütülmüştür. Araştırmada materyal olarak Olein çeşidi kullanılmıştır. Denemede beş farklı sorbitol dozu (0, 5 g/L, 25 g/L, 50 g/L, 100 g/L) yapraktan püskürtme yoluyla uygulanmıştır. Sorbitol dozları üç farklı gelişme döneminde (çiçeklenme öncesi, çiçeklenme, çiçeklenme sonrası) uygulanmıştır. Hasat işlemi tamamlandıktan sonra tüm örneklerden elde edilen drogların total fenolik madde miktarı, total flavonoid madde miktarı ve DPPH serbest radikal giderme aktivitesi incelenmiştir. Farklı gelişme dönemlerinde uyygulanan artan sorbitol dozlarının ve total fenolik total flavonoid madde miktarına ve DPPH serbest radikal giderme aktivitesi üzerine etkisinin istatistiki olarak önemsiz olduğu gözlenmiştir. Ancak total fenolik madde içeriğinde sorbitol dozları x farklı gelişme dönemleri interaksiyonu önemli çıkmıştır. Aspirde (Carthamus tinctorius L.), total fenolik madde miktarı en yüksek bitkinin çiçeklenme öncesi dönemde 133,00 mg GAE/g olarak tespit edilmiştir. Total flavonoid madde miktarı, en yüksek bitkinin çiçeklenme öncesi dönemde 24,46 mg QE/g olarak tespit edilmiştir. DPPH serbest radikal giderme aktivitesinde ise en yüksek bitkinin çiçeklenme sonrası dönemde %92,86 olarak tespit edilmiştir. Sonuç olarak, yürüttüğümüz çalışmayı aspirde farklı gelişme dönemlerine göre değerlendirdiğimizde, total fenolik madde miktarı ve total flavonoid madde miktarları için gelişme dönemlerini çiçeklenme öncesi> çiçeklenme dönemi> çiçeklenme sonrası şeklinde sıralayabiliriz. Antioksidan aktiviteyi ise çiçeklenme sonrası > çiçeklenme dönemi> çiçeklenme öncesi şeklinde sıralayabiliriz.