Fen konularına yönelik artırılmış gerçeklik ile zenginleştirilmiş sorgulamaya dayalı öğretim programının geliştirilmesi ve değerlendirilmesi

Bu çalışmanın amacı küresel iklim değişikliği bağlamından yola çıkılarak çeşitli fen konularına yönelik geliştirilen sorgulamaya dayalı ve artırılmış gerçeklik ile zenginleştirilmiş sorgulamaya dayalı öğretim programlarının tipik gelişim gösteren ve özel yetenekli 8. sınıf öğrencilerinin akademik başarılarına, geliştirilen öğretim materyallerine ilişkin motivasyonlarına, kavramsal anlamalarına ve bilimsel süreç becerilerine etkilerini ve uygulanan öğretim programlarına yönelik öğrenci görüşlerini araştırmaktır. Çalışma İstanbul'da bir ortaokula kayıtlı 8. sınıfa devam eden tipik gelişim gösteren 53 öğrenci ve Bilim ve Sanat Merkezine kayıtlı 8. sınıfa devam eden özel yetenekli 32 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Geliştirilen öğretim programlarının uygulaması ortaokulda seçmeli Çevre Eğitimi ve İklim Değişikliği dersinde, Bilim ve Sanat Merkezi'nde ise fen bilimleri dersi kapsamında gerçekleştirilmiştir. Çalışmada karma yöntemi araştırma desenlerinden müdahale deseni kullanılmıştır. Geliştirilen öğretim programlarının öğrencilerin akademik başarıları ve kavramsal anlamalarına etkisini değerlendirebilmek amacıyla çalışma kapsamında geliştirilen "Küresel İklim Değişikliğine Yönelik İki Aşamalı Teşhis Testi", bilimsel süreç becerilerine etkisini değerlendirebilmek amacıyla çalışma kapsamında geliştirilen "Bilimsel Süreç Becerileri Testi", öğretim materyallerine ilişkin motivasyonlarına etkisini değerlendirebilmek amacıyla ise Keller (2010) tarafından geliştirilen ve Dinçer ve Doğanay (2016) tarafından Türkçe'ye uyarlanan "Öğretim Materyallerine İlişkin Motivasyon Ölçeği" kullanılmıştır. Ayrıca, öğrencilerin geliştirilen öğretim programlarına yönelik görüşlerini inceleyebilmek amacıyla yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Çalışmada, artırılmış gerçeklikle zenginleştirilmiş öğretim programının etkisi daha fazla olmakla birlikte her iki öğretim programının öğrencilerin akademik başarılarına, öğretim materyallerine ilişkin motivasyonlarına, kavramsal anlamalarına ve bilimsel süreç becerilerine olumlu katkıları olduğu belirlenmiştir. Öğrencilerin geliştirilen öğretim programlarını ve artırılmış gerçeklik uygulamasını günlük hayatla ilişkili, eğlenceli, zengin içeriğe sahip ve öğrenmeyi kolaylaştırıcı olarak gördükleri saptanmıştır.