Fethiye ilçesi Eldirek köyü kilim dokumacılığı ve yöresel özellikleri

Dokumalar, Türk halkının doğumundan ölümüne kadar hayatının her alanında bir kullanım eşyası olmuştur. Son yolculuğuna uğurlanırken bile bu dokumalardan birine sarılarak çıkmıştır.Kilim, düz dokuma yaygılar arasında en tanınmış olan, çözgülerin atkılar tarafından tamamen gizlendiği atkı yüzlü dokumalar olarak da tanımlanmaktadır. Kilim, terimi her ne kadar, çok geniş anlamda bütün havsız dokuma yaygıları kapsamı içinde alıyorsa da cicim, sili, sumak gibi dokuma yaygılar, apayrı tekniklerde dokunmuş yaygılardır. Kilim dokumacılığı Anadolu da çok eski çağlardan beri uğraşılan bir el sanatıdır(Akpınarlı,1997).Eldirekli kadınların anasından, ninesinden öğrendiği kilim dokuma tekniklerini ne zamandan beri kullandıkları hakkında yazılı bir kaynak yoktur. Dokunan kilimler yündür. Kadınlar bu yünü eğirir, ipi boyar ve kilimi dokurlar.Eldirek'de genel olarak seccade, yaygı, tuz torbası ve aksesuar olarak kullanılan kilimler dokunur.Bu araştırma; Eldirek kilim dokumacılığında kullanılan araçlar, dokuma tekniği, motifler ve yöresel özelliklerini belirlemek amacı ile yapılmıştır.Araştırmada yazılı kaynaklardan, müzelerden ve yöreden elde edilen veriler, uygun başlıklar altında sunulmuştur. Araştırma için uzman görüşleri alınarak bir anket düzenlenmiş ve bu anket sahadaki kişilere uygulanmıştır. Araştırmanın evrenini yörede kilim dokuyan kadınlar, müzelerden alınan örnekler üzerinde inceleme yapılmıştır.Elde edilen her örneğin fotoğrafı çekilerek bu ürünlerin bilgi formlarında analiz edildikten sonra tablolar haline getirilerek değerlendirilmiş ve yorumlanmıştır.Günümüzde bulunabilen kilim örneklerinin model, teknik ve yöresel özellikleri belirlenmiştir. Bu sanatın sahip olduğu geleneksel değerlerin kurulması ve gelecek kuşaklara tanıtılması hedeflenmiştir. Turistik değeri olan yurt içinde ve yurt dışında kullanılabilir nitelikte kaliteli ve sanatsal değeri olan dokumanın geliştirilmesine çalışılmıştır. Araştırmada geliştirilen Anket ve bilgi formlarının kullanıldığı veri toplama yöntemi kullanılmıştır.