Finansal krizlerin işletmelere etkisi: Bir sektör analizi

XVI ÖZET Globalleşme ile birlikte, 19801i yılların ikinci yansından itibaren gittikçe sıklaşan aralıklarla ortaya çıkan finansal krizler, sadece makroekonomik değişkenleri etkilememekte, aynı zamanda reel sektör işletmelerinin finansman yapısmda ve kararlarında da önemli etkiler oluşturmaktadır. "Finansal Krizlerin İşletmelere Etkisi"ni inceleyen bu çalışmayı teşvik eden unsur; Türkiye'de ortaya çıkan finansal krizler sebebiyle, artık finansal yönetimin, bir anlamda belirsizlik yönetimi haline gelmeye başlamasıdır. Bir başka sebep ise, literatürde genellikle işletmelerin krizden etkilenmesi ve kriz yönetiminin, örgüt yönetimi açısından ele alınması, ancak işletmelerin finansal yapısının bozulma süreci ve iyileştirme yöntemlerinin yeterince incelenmemiş olmasıdır. Çalışma beş ana bölümden oluşmaktadır. "Finansal İstikrarsızlık" başlığını taşıyan birinci bölümde; ekonomik istikrar teorileri, finansal sistemin istikrarsızlığı, finansal krizlerin özellikleri, finansal kriz teorileri ve krizlerin aşamaları incelenmiştir. Çalışmanın ikinci bölümünde, dünyada ve Türkiye'de son 20 yılda ortaya çıkan finansal krizlerin sebepleri, süreçleri ve özellikle reel sektör işletmeleri üzerindeki etkileri incelenmiştir. "Finansal Krizlerin İşletmelere Etkisi" adını taşıyan çalışmanın üçüncü bölümünde ise; işletmelerin risk kaynaklan, işletmelerde finansal sıkıntı ve krizlerin işletmelerin bilançoları üzerinde oluşturduğu etki, aktif ve pasif yapılan üzerinden açıklanmıştır. Çalışmanın "İşletmelerde Kriz Yönetimi" adlı dördüncü bölümünde, finansal kriz dönemlerinde; çalışma sermayesi, sabit sermaye, borç ve özsermaye yönetimi konulan ele alınmış ve alternatif finansal yönetim teknikleri analiz edilmiştir. Çalışmanın son bölümünde ise, 2001 Şubat Krizi'nde İMKB Metal Eşya - Makine ve Teçhizat Sektörü ve bu sektörde yer alan işletmelerin performanslan incelenmiştir. Bu bölümün ilk kısmında, işletmelerin kriz öncesi ve kriz sırasındaki mali tablolan kullanılarak; krizden etkilenmesi, krize karşı aldıklan finansal kararlanın içeren davramşlan, karşılaştırmalı, dikey ve rasyo analizleri kullanarak incelenmiştir. Bölümün son kısmında ise, İMKB Metal Eşya - Makine ve Teçhizat Sektörü'ade yer alan ve döviz krizlerinde belirleyici olduğu farzedilen kriterlere göre gruplanduılan işletmelerin kriz dönemi performansı, parametrik olmayan Wilcoxon ve Mann - Whitney testleri kullanılarak analiz edilmiştir.