Finansal okuryazarlık düzeyi ile psikolojik ön yargılar arasındaki ilişki: Mersin ili örneği

Bireyler kendilerinin ve ailelerinin geleceklerini garantiye almak ve refah içinde hayatlarını sürdürebilmeleri için bugünden başlayarak finansal planlalar yapmaktadırlar. Bireylerin finansal planları; tasarruf, emeklilik, bütçe, yatırım gibi faaliyetlerden oluşmaktadır. Bütün bu finansal planların yapılabilmesi için finans bilgisine ihtiyaç vardır. Özellikle gelişen ve değişen ekonomik sistemin getirdiği karmaşa ve zorluklar için finansal okuryazarlık önem arz etmektedir. Bireylerin finansal okuryazar olmaları etkin ve rasyonel finansal kararlar almalarını kolaylaştırabilir. Fakat bireyler her zaman rasyonel kararlar alamazlar. Buna nenden olarak davranışsal finansın işaret ettiği psikolojik ön yargılar gösterilmektedir. Bu bağlamada araştırmanın amacı bireylerin finansal okuryazarlık düzeyleri ile psikolojik ön yargılar arasındaki ilişkinin belirlenmesidir. Literatürde son yıllarda finansal okuryazarlık ve davranışsal finans ayrı ayrı ele alındığında çok sayıda çalışma bulunmaktadır. Fakat finansal okuryazarlık ve davranışsal finansın birlikte ele alındığı, aralarındaki ilişkinin incelendiği çok az çalışma bulunmaktadır. Dolayısıyla bu çalışma literatürdeki bir boşluğa dikkat çekmektedir. Çalışmada bireylerin finansal okuryazarlık düzeyinin belirlenmesi ve hangi psikolojik ön yargılara düştükleri ya da düşmediklerinin tespitine yönelik anket kullanılmıştır. Veriler SPSS 22.0 paket programı ile analiz edilmiştir. Finansal okuryazarlık düzeyi ve psikolojik ön yargılar arasındaki ilişkininin tespiti için Ki-kare test istatistiği kullanılmıştır. Analiz sonucunda finansal okuryazarlık düzeyi ile çıpalama, muhafazakarlık, aşinalık, aşırı güven ve kayıptan kaçınma ön yargısı arasında anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir.