Fingolimod tedavisi alan multipl sklerozlu hastalarda total lökosit, nötrofil ve lenfosit düzeylerinin menstrual siklus ile ilişkisi

Multipl skleroz; SSS'nin demiyelinizasyon ile giden kronik inflamatuvar otoimmün hastalığıdır. Etyolojide çevresel ve genetik faktörlerin karşılıklı etkileşimleri olduğu düşünülmektedir. Genellikle 20-40 yaş arasında bulunan genç erişkinleri etkilemektedir. Özellikle reprodüktif dönemdeki kadınlarda erkeklere oranla 3 kat daha fazla görülmektedir. Fingolimod; koruyucu tedaviler içerisinde kullanıma ilk giren oral ajan olması sebebiyle dikkat çekicidir. Hücre zarında bulunan sfingozin molekülüne olan benzerliği sayesinde beyin, kardiyak, endotel hücreleri, böbrek ve karaciğer gibi birçok dokuda bulunan sfingozin 1 fosfat reseptörlerine bağlanarak etkisini gösterir. Fingolimod esas olarak lenfoid dokulardan T hücrelerinin periferik dolaşıma çıkışını engelleyerek etki etmektedir. İlaca bağlı sık görülen yan etkiler arasında olan lenfopeninin ilaç devamında takip edilmesi gerekmektedir.Özellikle 200 ml'nin altında seyreden lenfosit değerlerinde ilaca ara verilmesi yada kesilmesi önerilmektedir. Bu çalışmada fingolimod tedavisi sonrasında ilaç yan etkisi olan lenfopeninin monitörizasyonu için en uygun menstrual siklus döneminin belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmaya Ekim 2016-Aralık 2016 tarihleri arasında İnönü Üniversitesi Nöroloji Kliniğinde takipli RRMS tanısı olan 41 kadın hasta ile 33 sağlıklı kadın birey dahil edilmiştir. Her iki gruptaki bireylerden menstrual siklusun üç farklı evresinde periferik venöz kan örnekleri alınmıştır. Bu dönemlere ait total lökosit, nötrofil ve lenfosit düzeyleri incelenmiştir. Bu çalışmasonucunda fingolimod tedavisi sonrası görülen lenfopeni takibinin menstrual siklusun herhangi bir döneminde yapılabileceği saptanmıştır.