Futbolcularda ikili görev paradigmasının prefrontal korteks hemodinamik yanıtları ile incelenmesi

Bu araştırma, farklı deneyim düzeylerine sahip futbolcularda ikili görev paradigmalarının (motor-bilişsel) prefrontal korteks hemodinamik yanıtları ile kalp atım hızı (KAH) ve cilt iletkenliği (Cİ) gibi fizyolojik parametreler üzerindeki etkilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmaya 58 erkek futbolcu (n=29 acemi, n=29 uzman) katılmış; katılımcılara üç zorluk düzeyinde (P1: motor görev, P2: bilişsel görev, P3: karmaşık bilişsel ipucu görev) görevler uygulanmıştır. Bulgular, uzman sporcuların tüm görev koşullarında anlamlı derecede daha kısa tepki süreleri sergilediğini ortaya koymuştur (p<0.001). Oksihemoglobin (HbO) düzeyleri açısından gruplar arasında yalnızca P3 görevinde istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmıştır (p=0.038). Total hemoglobin (HbT) düzeylerinde ise hem P1 (p=0.039) hem de P3 (p=0.017) görevinde anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Acemi grupta P1, P2 ve P3 görevleri arasında deoksihemoglobin (HbR) düzeylerinde istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar saptanmıştır (p=0.020). Tüm görev koşullarında uzman gruba ait Cİ değerleri, acemi gruba kıyasla anlamlı düzeyde daha düşük bulunmuştur (p<0.001– 0.002). KAH açısından gruplar arasında yalnızca bazal ölçümde istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık saptanmıştır (p<0.001). Elde edilen bulgular, uzman sporcuların dikkat ve bilişsel yük altında motor performansı daha etkin şekilde sürdürebildiklerini göstermektedir. Bu sonuçlar, deneyim düzeyi ve çok yönlü performans gelişimine duyarlı antrenman protokollerinin geliştirilmesine yönelik önemli katkılar sunmaktadır. Anahtar Sözcükler: Prefrontal korteks, İkili-görev, Cilt iletkenliği, Kalp atım hızı, Futbol