Gaziantep ilinde ekimi yapılan ekmeklik buğday çeşitlerinde (Tosunbey, Ceyhan 99) kurşun stresinin fizyolojik ve morfolojik etkileri ile kurşuna tolerans düzeylerinin belirlenmesi

Bu çalışmada, toksik metallerden kurşunun farklı derişimlerinin (0, 10, 100 mg/L) ekmeklik buğday çeşitlerinden Tosunbey ve Ceyhan 99'da meydana getirdiği fizyolojik ve morfolojik değişiklikler araştırılmıştır. Kontrol bitkilerde dikkate değer morfolojik semptomlar oluşmazken, özellikle 100 mg/L'lik kurşun derişiminde yapraklarda lokal kahverengileşmeler ve kloroz oluştuğu görülmüştür. Kurşun stresinin buğdaylarda büyüme ve gelişmeyi engellediği yapılan kök ve yeşil aksam uzunlukları ve ağırlık ölçümleri sonucunda belirlenmiştir. Buğday çeşitlerininin kök ve yeşil aksamlarının Pb derişimleri, uygulanan Pb'nin artan derişimiyle birlikte artmıştır. Yapılan karşılaştırmaya göre, kök ve yeşil aksamlarındaki en yüksek Pb derişiminin Ceyhan 99'un 100 mg/L'lik derişiminde ölçülmüştür. Kurşun stresi buğdayların pigment miktarlarını da azaltmıştır. Fakat her iki çeşitte de karotenoid miktarlarındaki azalmalar önemsiz olmuştur. Protein miktarları da her iki buğday çeşidinin kök ve yeşil aksamlarında artan Pb uygulamasıyla azalmıştır. Tosunbey'in kök ve yeşil aksamlarının fenolik bileşik miktarlarında azalmalar olmuşken, Ceyhan 99'da artışlar belirlenmiştir. Buğday çeşitlerinin dokularında askorbik asit miktarlarında genelde artışların olması, protein olmayan ?SH grup ve prolin miktarlarında artan Pb birikimi ile birlikte artmış olması, bunların kurşun stresinde rollerinin olduğunu gösterebilir.