Gençlik, spor ve mekân ilişkisi: Adana'da spor tesislerinin sosyo-mekânsallığı

Ülkemizde spor coğrafyası yeni bir alan olmasına rağmen son dönemde bu alanda yapılan çalışmalar artmaktadır. Genel olarak sporun mekânsal boyutu coğrafyanın ilgilendiği bir alan olmakla birlikte sporun özellikle mekânsal perspektifte diğer disiplinlerle de bağlantısı vardır. Bu çalışmada "spor ve mekân" bağlamında sporun mekânsal boyutu, mekân kavramının sportif faaliyetlere etkisi, bazı spor türü ve faaliyetlerinin mekân ile ilişkisi üzerinde durulmuş ve iki farklı sosyal, ekonomik ve kültürel yapıya sahip mahalledeki iki spor kompleksi sosyo-mekânsallık açısından ele alınmıştır. Adana'da spor tesislerinin yapımı ve işletimi göz önüne alındığında en büyük pay kamu kurumlarına ait olduğu açıkça görülür. Özellikle Gençlik ve Spor Bakanlığı'na bağlı müesseseler öne çıkmaktadır. Ayrıca yerel yönetimlerin katkısından da bahsetmek mümkündür. Son olarak özel spor tesislerinin de kent içinde çeşitli spor faaliyetlerinde varlığı söz konusudur. Bu noktada şunu da eklemek gerekir. Çukurova Üniversitesinin yerleşkesinde sosyal ve sportif tesisler de şehirdeki spor faaliyetlerine önemli bir katkı sunmaktadır. Adana'da Büyükşehir Belediyesi'ne bağlı dört belediye içinde Yüreğir İlçesi ve Seyhan İlçesi araştırma sahası olarak seçilmesinin en önemli sebeplerinden birisi de bu ilçelerin farklı toplumsal, ekonomik ve kültürel yapıya sahip olmasıdır. Bu farklılıkların izini spor mekânları üzerinden irdelemek spor coğrafyası bağlamında önemlidir. Farklı sosyo-mekânsal özelliklere sahip iki yerdeki spor mekânları ve insan ilişkisini irdelemek ve buna bağlı olarak bireysel (psikolojik ve bedensel), toplumsal (söylem ve temsil) ve spor mekânlarındaki pratiklere dair benzerlikleri ve farklılıkları görmek bu çalışmanın temel amacıdır. Ayrıca Adana şehrindeki spor mekânlarının dağılımını göstermek de çalışmanın ikincil amaçlarından biridir. Bu çalışmada nitel yöntemlerden derinlemesine görüşme ve katılımcı gözlem yöntemi kullanılmıştır. Toplamda 30 kişi ile derinlemesine görüşme yapılmıştır. Bu kişilerin 16'sı erkek 14'ü kadındır. Ayrıca yaşa bağlı olarak genç ve yetişkin dengesi gözetilmeye çalışılsa da otuz kişilik örneklem grubuna ilaveten gençlerle informel bir şekilde görüşmeler yapılmıştır. Araştırmacının Gençlik ve Spor Müdürlüğü'nde çalışıyor olması bu çalışmaya fenomolojik bir boyut katmıştır. Bunun haricinde katılımcı gözlem yöntemi de kullanılmıştır. Araştırmacı incelenen iki spor tesisine düzenli olarak gidip ortamda veri toplamıştır. Sonuç olarak, Adana'da spor mekânları sosyo-mekânsallık açısından incelenmiş ve Adana'nın spor mekânları açısından mevcut durumu saptanmıştır. Farklı sosyo-mekânsal özelliğe sahip iki farklı spor kompleksinden faydalanan kişiler mekânsal bağ ve toplumsallık açısından incelendikten sonra Adana şehrinde şehir ile uyumlu ve şehre faydalı spor tesislerinin planlanması için öneriler sunulmuştur.