Gentamisin ile indüklenen nefrotoksisitede ferulik asitin etkisi

Amaç: Gentamisin (GM), genellikle hayatı tehdit edici Gram-negatif bakterilerin sebep olduğu hastalıkların tedavisinde kullanılan aminoglikozid grubu antibiyotiktir. Gram negatif bakterilere karşı geniş bakterisid spektruma sahip olmakla birlikte beta-laktamlara direnç gösteren mikroorganizmalara karşı etkin olması ve maliyetinin düşük olması nedeni ile kullanım alanı oldukça geniştir. En önemli yan etkisi ise nefrotoksisitedir ve akut böbrek yetmezlikli olguların %10-20'sinden sorumludur. Ferulik asit, bitkilerin tohum ve yapraklarında bulunan fenolik asittir. Özellikle pirinç, buğday, yulaf, portakal, ananas, enginar gibi bitkilerdemikatrı oldukça fazladır. Ayrıca kimyasal yapısı güçlü bir antioksidan olan kurkumine benzer ve hidroksisinnamik asit ailesine mensuptur. Daha önce yapılan çalışmalar ferulik asitin DNA ya zarar veren süperoksit, nitrikoksit ve hidroksil radikalleri gibi serbest radikalleri etkisiz hale getiren bir antioksidan olduğunu gösterilmiştir. Gentamisin ile indüklenmiş böbrek hasarına karşı ferulik asitin etkisinin histolojik olarak incelenmesine ait çalışmaya literatürde rastlamadık. Biz bu çalışmada amacımızı gentamisin verilerek nefrotoksisite oluşturulan sıçan böbrek dokusunda, meydana gelen hasara karşı kuvvetli bir antioksidan olan ferulik asitin uygulamasının histokimyasal, histomorfometrik, immünohistokimyasal, ve biyokimyasal etkilerini incelemek olarak belirledik. Yöntem: Çalışmamızda 28 adet wistar albino suşu dişi sıçan kullandık. Deneklerimizi kontrol = Grup 1 (n=7), Gentamisin = Grup 2 (n=7), Gentamisin +ferulik asit =Grup 3 (n=7)ve Ferulik asit = Grup 4 (n=7) olarak 4 grupta topladık. Tüm grupları deneyin başlangıcında ve sonunda 24 saatlik metabolik kafeslerde bekleterek kan ve idrar örneklerini topladık. Kontrol (Grup1) grubumuza hiçbir uygulama yapmadık. Gentamisin grubuna (Grup 2) 8 gün süre ile günde tek doz ip.yol ile Gentamisin (80mg/kg) enjeksiyonu yapıldı . Gentamisin + Ferulik asit grubuna (Grup 3) 8 gün süre ile günde tek doz ip yoldan (80mg/kg) Gentamisin ve p.o yol ile Ferulik asit (50 mg/kg) uygulandı. Ferulik asit grubuna (Grup 4) 8 gün süre ile günde tek doz p.o yoldan 50 mg/kg Ferulik asit uygulandı. 8. Günün sonunda denekler metabolik kafeslerde 24 saat tutuldu ve deneklerin idrar ve kan örnekleri alınarak sakrifikasyon işlemi gerçekleştirildi. Bulgular: Sakrifikasyon yolu ile elde ettiğimiz doku örnekleri histolojik ve biyokimyasal yönden değerlendirildi. Kontrol ve Ferulik asit grubunda histolojik,immunhistokimyasal ve biyokimyasal olarak normal sonuçlar elde ederken Gentamisin grubunda serum ve idrarda artmış üre ve kreatinin değerleri ile böbrek dokusunda tubüler dilatasyon, fırçamsı kenar kaybı, tubüler dejenerasyon, hiyalin kast ve mononükleer hücre infiltrasyonuna yoğun olarak rastlandı. VEGF, KIM-1, Aktif Kaspaz 3 immunreaktivitesi de Gentamisin grubunda artmış olarak tespit edildi. Gentamisin + Ferulik asit grubunda ise Gentamisin grubunda olan değişikliklerin oldukça azaldığı gözlendi. Sonuç: Elde ettiğimiz verilere dayanarak Gentamisine bağlı nefrotoksisitede Ferulik asitin koruyucu etkisinin olduğunu gözlemledi. Anahtar Kelimeler: Böbrek, Gentamisin, Ferulik Asit, Rat