Girişimcilikte tembellik ve sosyal sermayenin yaratıcılık ve inovasyon üzerindeki etkileri

Girişimcilik, geleneksel ekonomik teorilerin iktisadi olay ve olguları açıklamakta yetersiz kalmaya başlamasıyla birlikte dördüncü üretim faktörü olarak önem kazanmaya başlamıştır. Çalışmada girişimcilerin sosyal sermaye ve tembellik eğilimlerinin yaratıcı düşünme eğilimi ve inovasyon üzerindeki etkileri araştırılmaktadır. Girişimcilik ve inovasyon literatürde sık sık birlikte incelenen kavramlar olsa da yaratıcılık kavramı ve bağlantısı daha çok psikoloji, davranış, eğitim bilimleri gibi disiplinlerce ele alınmıştır. Sosyal sermaye, girişimcilik ekosistemi ve inovasyon sistemlerinin teori ve uygulamada pek çok noktada çakışıyor olmasından hareketle çalışma, ilgili değişkenler arası ilişkilere odaklanmaktadır. Bilimsel anlamda çok az incelenen tembellik kavramının diğer sermaye biçimlerini tamamlayan sosyal sermayeyle birlikte yaratıcılık ve inovasyon üzerindeki etkileri, çalışmada ele alınan özgün sorulardan bir diğeridir. Bu kapsamda tezde söz konusu kavramlara ilişkin literatür taraması özetleri ve geçmiş araştırılmaların sonuçlarının yanı sıra, geliştirilen üç yeni ölçekle gerçekleştirilen nicel (N=511) ve nitel araştırmaların (N=25) sonuçlarına yer verilmektedir. Nicel araştırma (anket) sonuçlarına göre sosyal sermaye ve yaratıcı düşünme eğilimi arasında pozitif yönde ve orta düzeyde anlamlı bir ilişki söz konusuyken, tembellik eğilimi ve yaratıcı düşünme arasındaysa düşük seviyede ve negatif yönde bir ilişki vardır. Yine patent başvurusu/mülkiyetlerine göre girişimcilerin yaratıcı düşünme eğilimi ve sosyal sermaye seviyeleri arasında anlamlı bir farklılık söz konusuyken, tembellik eğilimleri açısından farklılık gözlemlenmemiştir. Araştırma konusu hakkında derinlemesine bilgi edinme amacıyla gerçekleştirilen nitel araştırma (mülakat) bulguları, anket sonuçlarıyla örtüşmekle beraber, tembellik-yaratıcılık ilişkisinin varlığına dair daha olumlu bir niteliktedir. Çalışmanın sonunda, elde edilen bulgular tartışılarak sonuç ve önerilere yer verilmektedir.