Güneş enerjisi destekli doğal taşınımlı kurutma sisteminde kurutma parametrelerinin incelenmesi

Bu çalışmada, Elazığ ilinde elma ve biber kurutma işlemini gerçekleştirmek için doğal taşınımlı, güneş enerjisi destekli iki farklı kurutma sisteminin tasarımı ve imalatı yapılmıştır. Kurutma sistemlerinde ve dış ortam şartlarında gerçekleştirilen kurutma işlemine güneş ışınımı, rüzgâr hızı, bağıl nem, sıcaklık ve ürün boyutlarının kuruma davranışı üzerine etkisi incelenmiştir. Deneysel çalışmalar sonucu, kurutma sistemlerinde ve dış ortam şartlarında kurutulan ürünlerin ilk nem içerikleri ve belirli zaman periyotlarında nem içeriğindeki değişimleri tespit edilip, ayrılabilir nem oranı değerleri bulunmuştur. Analiz sonucu elde edilen ayrılabilir nem oranı değerleri ile deneysel çalışmalarla elde edilen ayrılabilir nem oranı değerleri arasındaki ilişki regresyon analizi yardımıyla incelenmiştir. Sonuç olarak teorik zamana bağlı ayrılabilir nem oranı denklemleri eğri uydurma yöntemi kullanılarak elde edilmiştir. Yapılan çalışmalar sonucu kurutma havası sıcaklığının artması ile bağıl nemin azaldığı, kurutulan ürünlerin nem içeriğindeki düşüşün arttığı ve kurutma sürelerinin azaldığı görülmüştür. Kurutma işleminin gerçekleştirildiği dönemlerde artan güneş ışınımı değerlerine bağlı olarak kurutma sistemlerinde elde edilen sıcaklık değerlerinin arttığı tespit edilmiştir. Kurutulan ürünlerin kalınlıkları ve ağırlıkları arttıkça nem içeriğindeki düşüşün azaldığı ve kurutma süresinin arttığı tespit edilmiştir. Soğurucu yüzeyli kurutucunun, dış ortamda şartlarındaki kurutma işlemine ve borulu kolektöre sahip kurutucuya göre daha aktif görev yaptığı görülmüştür. Soğurucu yüzeyli kolektöre sahip kurutucuda elmaların nem içerikleri %86' dan ortalama %7.9' a kadar, biberlerin nem içerikleri ise %94.5' tan ortalama %8.21 nem içeriğine düşürülmüştür. Elma kurutma işleminde kurutucu içerisinde 43.2°C ile 55.9°C arasında sıcaklıklar elde edilirken, biber kurutma işleminde ise 41.6°C ile 56.5°C arasında sıcaklıklar elde edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Doğal Taşınım, Regresyon Analizi, Bağıl Nem, Kurutucu